Boek 7 Artikel 614 (7:614 BW)

Deze bepaling regelt een kwestie van timing die in de praktijk beslissend kan zijn. Voor het vernietigen van een rechtshandeling geldt een verjaringstermijn, geregeld in artikel 3:52 BW. Dit artikel bepaalt wanneer die termijn begint als het gaat om vernietigingsgronden die uit de titel over de arbeidsovereenkomst voortvloeien: pas op de dag nadat er een beroep op het beding is gedaan.

Waarom dat startpunt logisch is

Een beding dat vernietigbaar is, doet vaak jarenlang niets. Een clausule in een contract uit het begin van het dienstverband gaat pas leven op het moment dat de werkgever haar inroept — bijvoorbeeld bij vertrek van de werknemer. Zou de termijn lopen vanaf het sluiten van het contract, dan zou het recht om die clausule aan te tasten al verjaard kunnen zijn voordat de werknemer er ooit last van had. Dat gat dicht dit artikel.

Hoe het werkt

De klok begint met de aanvang van de dag volgend op de dag waarop een beroep op het beding wordt gedaan. Vanaf dat moment loopt de termijn die in Boek 3 is voorgeschreven voor de rechtsvordering tot vernietiging. Voor de werknemer betekent het dat hij niet meteen bij het tekenen hoeft op te treden, maar dat hij na het inroepen van het beding ook niet onbeperkt kan wachten.

Vernietiging tegenover nietigheid

Het onderscheid is belangrijk. Een nietig beding heeft van rechtswege geen werking; daar hoeft niemand iets voor te doen en er loopt geen termijn. De wet noemt dat uitdrukkelijk op enkele plaatsen, bijvoorbeeld bij het verhalen van de kosten van verplichte scholing in artikel 7:611a BW. Een vernietigbaar beding werkt juist wél totdat het wordt vernietigd, en daarvoor moet de betrokkene actief zijn — binnen de termijn waarvan dit artikel het begin bepaalt.

Vernietiging tegenover andere wegen

Vernietiging is ook iets anders dan de andere routes die het arbeidsrecht kent. Ontbinding beëindigt een overeenkomst voor de toekomst en gebeurt bij de arbeidsovereenkomst door de kantonrechter. Opzegging beëindigt de overeenkomst met inachtneming van een termijn en de wettelijke voorwaarden. Vernietiging tast de rechtshandeling zelf aan, met terugwerkende kracht, zodat het beding wordt geacht nooit te hebben bestaan. Dat verschil bepaalt zowel wat je vraagt als bij wie.

Een voorbeeld

Een werknemer heeft bij indiensttreding een beding getekend waarvan hij meent dat het op grond van deze titel vernietigbaar is. Jaren gebeurt er niets. Bij zijn vertrek roept de werkgever het beding in. Vanaf de dag daarna begint de termijn te lopen waarbinnen de werknemer vernietiging kan inroepen. Wacht hij daarna te lang, dan is hij te laat — maar het enkele tijdsverloop sinds de ondertekening kan hem niet worden tegengeworpen.