Boek 7 Artikel 612 (7:612 BW)

Minderjarigen kunnen in beginsel niet zelfstandig rechtshandelingen verrichten; daarvoor is toestemming van hun wettelijke vertegenwoordiger nodig. Voor de arbeidsovereenkomst maakt dit artikel een uitzondering. Wie zestien jaar is, kan zelf een arbeidsovereenkomst sluiten en staat in alles wat daarmee te maken heeft gelijk met een meerderjarige. Voor jongere minderjarigen geldt een regeling die na verloop van tijd toch tot een geldig contract leidt.

Vanaf zestien: zelfstandig

De minderjarige die zestien is geworden, is bekwaam om een arbeidsovereenkomst aan te gaan. Hij kan het contract dus zelf tekenen, en hij kan alles doen wat daarbij hoort: loon opeisen, over arbeidsvoorwaarden onderhandelen, opzeggen. Hij kan bovendien zonder bijstand van zijn wettelijke vertegenwoordiger in rechte verschijnen, dus zelf naar de kantonrechter stappen over een geschil dat met die arbeidsovereenkomst samenhangt.

Jonger dan zestien: stilzwijgende toestemming

Sluit een minderjarige die daartoe onbekwaam is toch een arbeidsovereenkomst en werkt hij vervolgens vier weken in dienst van de werkgever, zonder dat zijn wettelijke vertegenwoordiger zich in die tijd op de vernietigingsgrond beroept, dan wordt hij geacht diens toestemming te hebben gekregen. Het contract staat dan dus. Na die vier weken kan de vertegenwoordiger de overeenkomst niet meer op grond van de onbekwaamheid laten vernietigen, omdat de toestemming dan als gegeven geldt.

Met toestemming van de ouder

Heeft de onbekwame minderjarige het contract met toestemming van zijn wettelijke vertegenwoordiger gesloten, dan staat hij in alles wat met die arbeidsovereenkomst te maken heeft gelijk met een meerderjarige. Hij regelt zijn werk dus zelf. Er is één uitzondering: procederen. Voor het optreden in rechte heeft hij wel bijstand van zijn wettelijke vertegenwoordiger nodig, tenzij de rechter vaststelt dat die niet in staat is zich te verklaren.

Waar dit over gaat

De bepaling regelt de bekwaamheid, niet de inhoud van het arbeidsrecht. Een minderjarige werknemer heeft dezelfde bescherming als een volwassen werknemer: recht op loon, op doorbetaling bij ziekte binnen de wettelijke regels, en op de bescherming bij het einde van de arbeidsovereenkomst. Ook voor hem eindigt de arbeidsovereenkomst langs de wegen die deze titel aanwijst: van rechtswege wanneer zij voor bepaalde tijd is aangegaan en die tijd verstrijkt, of door opzegging met inachtneming van de regels, door ontbinding door de kantonrechter, of met wederzijds goedvinden.

Een voorbeeld

Een scholier van zeventien neemt een bijbaan bij een supermarkt en tekent zelf het contract. Dat is geldig; zijn ouders komen er niet aan te pas, ook niet als hij later zelf een procedure tegen de supermarkt wil beginnen. Anders ligt het bij een vijftienjarige die met schriftelijke toestemming van haar moeder een contract tekent om in de keuken van een restaurant af te wassen. Zij staat dan voor die arbeidsovereenkomst gelijk met een meerderjarige en regelt zelf haar roosters en haar loon. Wordt zij op staande voet ontslagen en wil zij dat ontslag bij de kantonrechter aanvechten, dan kan zij in die procedure alleen optreden met bijstand van haar moeder, tenzij de rechter blijkt dat haar moeder niet bij machte is zich te verklaren.