Boek 7 Artikel 216 (7:216 BW)

Wie iets aan het gehuurde heeft toegevoegd, wil bij vertrek weten wat daarmee gebeurt. Dit artikel geeft drie antwoorden. De huurder mag zijn eigen veranderingen en toevoegingen tot de ontruiming weghalen, mits hij het gehuurde in een aanvaardbare staat achterlaat. Geoorloofde veranderingen hoeft hij niet ongedaan te maken. En voor geoorloofde veranderingen die blijven zitten, kan hij onder omstandigheden een vergoeding vorderen.

Het wegbreekrecht

De huurder is tot de ontruiming bevoegd zijn veranderingen en toevoegingen ongedaan te maken. De grens is dat het gehuurde daarbij in een toestand komt die bij het einde van de huur redelijkerwijs met de oorspronkelijke overeenstemt. Hij mag dus zijn eigen keuken meenemen, maar niet een gat in de muur achterlaten.

Geoorloofde veranderingen mogen blijven

Heeft de verhuurder toestemming gegeven, of viel de verandering onder de categorie die zonder toestemming mocht, dan is zij geoorloofd. Zulke veranderingen hoeft de huurder volgens de wet niet ongedaan te maken. Daarop bestaan twee beperkingen. De rechter kan hem bij een machtiging tot verandering de verplichting opleggen daar vóór de ontruiming toch voor te zorgen. En de eerste twee leden van dit artikel zijn regelend recht, zodat partijen in de huurovereenkomst kunnen afspreken dat de huurder bij het einde van de huur alsnog herstelt; zo'n beding komt in huurcontracten veel voor. Bij huur van woonruimte is binnen dit artikel alleen de vergoedingsregel van het derde lid semidwingend (artikel 7:242 lid 2 BW). Voor veranderingen die niet geoorloofd waren, ligt het anders; die kan de verhuurder wel laten verwijderen.

De vergoeding

Blijven geoorloofde veranderingen na het einde van de huur zitten, dan kan de huurder daarvoor vergoeding vorderen voor zover artikel 6:212 BW dat toestaat. Dat is de regeling over ongerechtvaardigde verrijking. Er moet dus sprake zijn van een verrijking van de verhuurder door wat de huurder heeft achtergelaten, ten koste van de huurder, en de vergoeding gaat niet verder dan wat redelijk is en niet verder dan het bedrag van de schade van de huurder. Hoeveel dat in een concreet geval is, hangt af van de omstandigheden, zoals de waarde die de verandering bij het einde van de huur nog heeft voor de verhuurder.

Wat dit betekent voor de keuze bij vertrek

De huurder staat dus voor een afweging. Weghalen levert hem zijn spullen op, maar kost werk en herstel. Laten zitten kan een vergoeding opleveren, maar alleen als er echt sprake is van verrijking van de verhuurder. Hoe ouder en meer versleten een verbouwing is, hoe minder waarde zij bij het einde van de huur doorgaans nog vertegenwoordigt.

Voorbeeld: een huurder heeft met toestemming een dakkapel laten plaatsen en vertrekt drie jaar later. Hij hoeft die niet te verwijderen. Is de woning daardoor aantoonbaar meer waard geworden, dan kan hij vergoeding vragen binnen de grenzen van de regeling over verrijking; hij kan niet zonder meer de bouwsom terugvorderen.

In de praktijk

Een vastlegging bij het aanbrengen van een verandering van wat er is gedaan, wat het kostte en welke toestemming er was, maakt later aantoonbaar dat de verandering geoorloofd was en wat zij waard is. Een tijdige, schriftelijk vastgelegde afspraak met de verhuurder over wat blijft en wat weggaat, voorkomt discussie bij de eindinspectie.