Artikel 15.2 Ow: Geen vergoeding van immateriële schade

Nadeelcompensatie op grond van deze wet vergoedt alleen vermogensschade. Nadeel dat niet in geld is uit te drukken, zoals ergernis, onrust of aangetast levensgenot, valt buiten de regeling. Dat geldt ook als dat nadeel echt en ernstig is.

De regeling van titel 4.5 Awb werkt met bedragen die zijn na te rekenen: een waarde voor en een waarde na, gederfde omzet, gemaakte kosten. Deze afdeling houdt die lijn vast en zegt in dit artikel met één regel dat immaterieel nadeel er niet bij hoort. Voor wie een aanvraag voorbereidt is dat winst aan duidelijkheid: de onderbouwing moet uit cijfers bestaan.

Wat wel in aanmerking komt

Vooral waardevermindering van een onroerende zaak, bepaald volgens artikel 15.3 of 15.4 Ow, en verder nadeel dat in geld is te begroten, zoals omzet- en winstderving van een bedrijf of kosten die iemand door het besluit moet maken. Artikel 4:129 Awb bepaalt welke posten de vergoeding daarnaast nog omvat.

Alleen binnen deze afdeling

De uitsluiting werkt in de afdeling over nadeelcompensatie. Bij een gedoogplicht en bij onteigening gelden eigen maatstaven, met eigen regels over de omvang van de vergoeding. Eén uitzondering: artikel 15.13 Ow verklaart dit artikel van overeenkomstige toepassing op schade door de gedoogplichten die rechtstreeks uit afdeling 10.2 Ow volgen. Bij de gedoogplichten waarvoor artikel 15.14 Ow volledige vergoeding voorschrijft, werkt dit artikel dus niet door.

Waar de grens ligt

De grens loopt niet tussen tastbaar en ontastbaar nadeel, maar tussen nadeel dat in geld is uit te drukken en nadeel dat dat niet is. Verminderd woongenot komt daardoor toch in beeld, maar alleen in de vorm waarin de markt het beprijst: als lagere waarde van de woning. Die schade wordt ook zonder verkoop geleden, want de vergelijking van artikel 15.3 Ow gaat over de waarde van de zaak en niet over een gerealiseerde verkoopprijs.

Een voorbeeld. Naast een woning wordt met een omgevingsvergunning een bedrijfshal gebouwd. De eigenaar ervaart uitzicht- en geluidhinder en slaapt slechter. De waardedaling van de woning kan voor vergoeding in aanmerking komen, voor zover die boven het normale maatschappelijke risico uitgaat. Voor de hinder en het slechtere slapen zelf geeft deze afdeling geen vergoeding.

In de praktijk

• Voor de aanvrager: vertaal hinder naar een post die is te begroten, meestal een taxatie van de waardedaling of een berekening van gemiste omzet.
• Voor het bevoegd gezag: een aanvraag die alleen op beleving berust, mist een grondslag in deze afdeling.
• Voor de ondernemer: omzet- en winstderving is vermogensschade, maar moet met cijfers over een vergelijkbare periode worden onderbouwd.

Dit artikel is het spiegelbeeld van artikel 15.7 Ow: dat artikel haalt een deel van de berekende schade eruit, dit artikel sluit een hele soort schade uit. De hoofdregel over wat wordt vergoed blijft artikel 4:126 Awb.