Artikel 13.9 Ow: Welk deel van de kosten komt op de eigenaren?

Dit artikel verdeelt de kosten van een landinrichting over twee groepen naast de provincie: andere openbare lichamen en de eigenaren van de betrokken percelen. Voor de openbare lichamen is de overeenkomst beslissend, voor de eigenaren het bedrag dat voor hun herverkavelingsblok is gemaakt.

Voor wie grond heeft in een herverkaveling is dit het artikel dat zegt waarvoor hij kan worden aangeslagen, en net zo belangrijk: wat er van dat bedrag af moet.

Andere openbare lichamen: alleen wat is afgesproken

Een waterschap, een gemeente of een ander openbaar lichaam draagt de kosten waartoe het zich heeft verplicht, bij een overeenkomst op grond van artikel 12.17, tweede lid, Ow over de fasering van de uitvoering of bij een andere overeenkomst. Voor deze lichamen bestaat dus geen wettelijke kostenplicht, maar een contractuele.

De eigenaren dragen de kosten van de herverkaveling

De eigenaren van de in de herverkaveling betrokken onroerende zaken dragen gezamenlijk de kosten van herverkaveling die voor het herverkavelingsblok zijn gemaakt. In die formulering zitten twee begrenzingen: het moet gaan om kosten van herverkaveling, en om kosten die voor het blok zijn gemaakt. Kosten van andere onderdelen van het inrichtingsproject vallen buiten deze post.

Wat van dat bedrag af gaat

Het derde lid noemt drie aftrekposten. Ten eerste kosten die door een subsidie of een andere overheidsbijdrage worden gedekt. Ten tweede kosten waarvan de betaling bij overeenkomst is verzekerd. Ten derde bedragen die een openbaar lichaam of een andere rechtspersoon op grond van artikel 12.32 Ow heeft betaald voor de toewijzing van percelen voor voorzieningen van openbaar nut; een algehele vergoeding in geld als bedoeld in artikel 12.33 Ow gaat er juist niet af.

Van gezamenlijke post naar individuele schuld

Wat na de aftrekposten overblijft, wordt over de eigenaren omgeslagen op de manier die in het besluit geldelijke regelingen is bepaald; dat besluit wordt vastgesteld op grond van artikel 12.36 Ow. Vanaf dat moment is elke eigenaar schuldplichtig voor het bedrag dat over hem is omgeslagen. De gezamenlijke post is dan een individuele schuld geworden.

De correctie achteraf

Het besluit geldelijke regelingen rekent met kosten die nog niet definitief zijn. Daarom corrigeren gedeputeerde staten de omgeslagen kosten nadat de beroepstermijn is verstreken of, als beroep is ingesteld, nadat daarop is beslist. De correctiefactor is de verhouding tussen de definitieve kosten en de kosten die oorspronkelijk in het besluit stonden: vallen de kosten lager uit, dan werkt de factor in het voordeel van de eigenaren, en vallen zij hoger uit, dan de andere kant op.

Een voorbeeld. Een akkerbouwer heeft twintig hectare in een herverkavelingsblok en krijgt een bedrag omgeslagen in het besluit geldelijke regelingen. Een deel van de kosten van het blok blijkt door een provinciale subsidie gedekt en gaat er dus af. Nadat de beroepstermijn is verstreken, stellen gedeputeerde staten vast dat de werkelijke kosten lager zijn uitgevallen; de correctiefactor verlaagt daarop zijn aandeel.

In de praktijk

• Voor de eigenaar: controleer of alle subsidies en contractueel verzekerde bedragen daadwerkelijk zijn afgetrokken voordat de omslag wordt berekend.
• Voor de provincie: leg afspraken met andere openbare lichamen schriftelijk vast; zonder overeenkomst komt die post op grond van artikel 13.8 Ow bij de provincie terecht.

De heffing en invordering van de omgeslagen kosten staan in artikel 13.10 Ow. Tegen de hoogte van de omslag wordt opgekomen in beroep tegen het besluit geldelijke regelingen, waarvoor artikel 16.88 Ow de weg wijst.