← Terug Verder 1.2 · Waar gaat de Omgevingswet over? →

Artikel 1.1 Ow: Waar staan de definities van de wet?

Waar staan de definities van de wet?

Wettekst

  1. De bijlage bij deze wet bevat begripsbepalingen voor de toepassing van deze wet en de daarop berustende bepalingen.
  2. Begripsbepalingen die zijn opgenomen in een bijlage bij een algemene maatregel van bestuur op grond van deze wet zijn ook van toepassing op een ministeriële regeling op grond van deze wet, tenzij in die regeling anders is bepaald.

Toelichting

De Omgevingswet legt haar definities niet vast in hoofdstuk 1, maar in een bijlage achter de wetstekst. Die bijlage hoort bij dit artikel en is onderdeel van de wet: wat daar over een begrip staat, geldt overal in de Omgevingswet.

Dat werkt ook naar beneden door. De bijlage geldt voor alle regels die op de Omgevingswet berusten, dus ook voor het Omgevingsbesluit, het Besluit activiteiten leefomgeving, het Besluit bouwwerken leefomgeving, het Besluit kwaliteit leefomgeving en de Omgevingsregeling. Zoekt u de betekenis van een term in zo'n besluit, dan begint u bij de bijlage bij de wet.

Waarom een bijlage en geen artikel

Deze wet bundelt het omgevingsrecht uit tientallen oudere wetten. Het aantal begrippen dat uitleg nodig heeft, is daardoor groot. Een lijst van die omvang vooraan in de wet zou het begin onleesbaar maken; in een bijlage blijft ze opzoekbaar en kan ze worden aangevuld zonder dat de artikelnummering verschuift.

Definities uit een besluit werken door in een regeling

Het tweede lid regelt een tweede laag. Staat een begrip omschreven in een bijlage bij een algemene maatregel van bestuur op grond van deze wet, dan geldt die omschrijving ook in een ministeriële regeling op grond van deze wet. De regeling hoeft de definitie dus niet te herhalen.

Daarop bestaat één uitzondering: in de ministeriële regeling zelf kan iets anders worden bepaald. Wie met een regeling werkt, kijkt dus eerst of die een eigen omschrijving geeft en valt pas daarna terug op de bijlage bij het besluit. Die ruimte is er om voor een technisch onderwerp een preciezere omschrijving te kunnen gebruiken zonder de hele wet aan te passen.

Niet elk begrip is omschreven

De bijlage bevat niet alle woorden die de wet gebruikt, maar de begrippen die op meerdere plaatsen terugkomen en waarover anders onduidelijkheid zou bestaan. Staat een term er niet in, dan krijgt die betekenis uit het artikel waarin hij wordt gebruikt en uit het gewone taalgebruik. Een begrip als fysieke leefomgeving is juist bewust niet gedefinieerd: dat wordt in de wet zelf verder ingekleurd.

Een voorbeeld. Een installatiebedrijf leest in een uitvoeringsbesluit een voorschrift over een bouwwerk. Wat daaronder valt, staat niet in dat besluit maar in de bijlage bij de wet. Werkt het bedrijf daarnaast met een technisch voorschrift uit de Omgevingsregeling, dan controleert het eerst of die regeling voor dat voorschrift een eigen omschrijving gebruikt.

In de praktijk

  • Voor de gebruiker van de wet: lees een artikel nooit zonder de bijlage erbij; een term als activiteit of bouwwerk kan ruimer zijn dan het dagelijks taalgebruik.
  • Voor wie een regeling toepast: houd de volgorde aan — eerst een eigen definitie in de regeling, dan de bijlage bij het besluit, dan de bijlage bij de wet.

De bijlage bepaalt niet waar de wet over gaat; dat doet artikel 1.2 Ow, dat de fysieke leefomgeving en de activiteiten daarin afbakent. De begrippen uit de bijlage kleuren die afbakening vervolgens in.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Relevante jurisprudentie

Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.

  1. Hoe werken de begripsbepalingen uit de bijlage bij de wet?

    Raad van State · 2025-04-09 · ECLI:NL:RVS:2025:1591

    De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State leest de begrippen uit de bijlage waarnaar artikel 1.1 verwijst als een samenhangend geheel. Of een ontgronding in regionale wateren plaatsvindt, hangt er volgens de Afdeling daarom alleen van af of het water bij het Rijk in beheer is. Wie dat wil vaststellen moet de aanwijzing en de geometrische begrenzing van de rijkswateren volgen die op grond van de wet zijn vastgesteld. Omdat de haven binnen de begrenzing van een rijkswater viel, ging het niet om regionale wateren en gold de vrijstelling van de vergunningplicht niet.

Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.

← Terug Verder 1.2 · Waar gaat de Omgevingswet over? →