Artikel 23.9 Ow: Wordt de Omgevingswet geevalueerd?

De Omgevingswet laat zichzelf controleren. De Minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening zendt, in overeenstemming met de ministers die het aangaat, binnen vijf jaar na de inwerkingtreding van de wet en vervolgens na vijf jaar een verslag aan beide kamers der Staten-Generaal over de doeltreffendheid en de effecten van de wet in de praktijk.

De wet is op 1 januari 2024 in werking getreden. Het eerste verslag moet dus binnen vijf jaar na die datum bij de Kamers liggen, en daarna volgt er telkens na vijf jaar een nieuw verslag.

Waarover het verslag gaat

Over twee dingen: of de wet doet wat zij beoogt, en welke effecten zij in de praktijk heeft. Dat is ruimer dan een juridische toets. Het gaat om de werking van het stelsel: hoe de instrumenten worden gebruikt, hoe de uitvoering verloopt en wat dat betekent voor de fysieke leefomgeving.

Wat het artikel niet regelt

Het artikel schrijft geen methode voor, geen onderzoeksopzet en geen gevolg. Komt uit een verslag naar voren dat iets niet werkt, dan volgt daaruit geen verplichting tot wijziging van de wet. Het verslag is de basis voor een debat en eventueel voor een wetsvoorstel.

Wat de lezer hieraan heeft

Een evaluatieverslag is een openbaar stuk dat aan beide Kamers wordt gezonden. Voor wie met de wet werkt, is het een bruikbare vindplaats: het beschrijft hoe het stelsel in de praktijk uitpakt en welke knelpunten in de uitvoering naar voren komen. Dat kan aanleiding zijn om op een naderende wijziging te anticiperen.

De feitelijke informatie waarop zo'n verslag kan bouwen, komt uit het stelsel van monitoring en informatie van hoofdstuk 20 van de wet, bijvoorbeeld de monitoringsplicht van artikel 20.1 Ow. Het beginpunt van de termijn is de inwerkingtreding, die is geregeld in artikel 23.10 Ow.