Artikel 22.23 Ow: Vanaf wanneer gelden de snellere procedures?

Voor besluiten over bepaalde categorieën projecten geldt een sneller procedureel regime (artikel 16.87a Ow). Welke categorieën dat zijn, wordt bij algemene maatregel van bestuur aangewezen. Dit artikel regelt twee vragen die daarbij praktisch zijn: vanaf welk moment die versnelling voor een besluit geldt, en hoe lang zij blijft gelden.

Het peilmoment is de bekendmaking van het besluit. Niet de aanvraag, niet het ontwerp en niet de zitting bij de rechter. Dat maakt voor een initiatiefnemer en voor wie beroep instelt eenvoudig te bepalen welk regime op een besluit van toepassing is: alleen die ene datum telt, naast de datum waarop de aanwijzing in werking trad.

Geen terugwerkende kracht

Is een besluit bekendgemaakt voordat de algemene maatregel van bestuur in werking trad waarmee het wordt aangewezen, dan geldt artikel 16.87a Ow er niet voor. Een procedure over een ouder besluit verandert dus niet van karakter doordat de categorie later wordt aangewezen. Wat die versnellingen precies inhouden, staat in artikel 16.87a Ow zelf en niet hier.

Eenmaal binnen, blijft binnen

Is een besluit wel aangewezen en bekendgemaakt op of na dat moment, en ligt die bekendmaking binnen de termijn die artikel 16.87a Ow daarvoor stelt, dan blijft dat artikel van toepassing totdat het besluit onherroepelijk is. Het regime blijft dus aan het besluit hangen tot de rechtsmiddelen zijn uitgeput of de termijn daarvoor is verstreken. Dat voorkomt dat halverwege een procedure van spelregels wordt gewisseld.

Alleen het procedurele regime

Dit artikel gaat uitsluitend over de vraag of artikel 16.87a Ow op een besluit van toepassing is. Het verandert niets aan de inhoud van dat besluit, aan de vraag wie beroep kan instellen of aan de beroepstermijn; dat volgt uit de Awb en uit hoofdstuk 16 van deze wet. De aanwijzing zelf regelt dit artikel evenmin: welke categorieën projecten worden aangewezen, gebeurt bij algemene maatregel van bestuur.

Een voorbeeld. Een gemeente neemt een besluit over een energieproject en maakt dat in maart bekend. De categorie waarin dat project valt, wordt pas in september bij algemene maatregel van bestuur aangewezen. Voor dit besluit werkt de versnelling niet, omdat de bekendmaking eerder lag. Een vergelijkbaar besluit dat in november wordt bekendgemaakt, valt er wel onder en houdt dat regime tot de rechter definitief heeft beslist.

In de praktijk

• Voor de initiatiefnemer: zet de datum van bekendmaking van het besluit naast de datum waarop de aanwijzing in werking trad; die twee samen bepalen het regime.
• Voor wie beroep instelt: ga niet uit van het regime dat tijdens de procedure geldt, maar van het regime dat bij de bekendmaking gold, want dat verandert daarna niet meer.

Dit artikel hoort bij artikel 16.87a Ow en staat naast artikel 16.87 Ow, dat de versnelde behandeling en de rechterlijke beslistermijn bij de projectprocedure regelt.