Artikel 18.9 Ow: Grenzen uit het zeerecht

Dit artikel koppelt de handhaving van de Omgevingswet aan het internationale zeerecht. De minister die het aangaat moet bij het opleggen van een last onder bestuursdwang (artikel 18.4 Ow) en de toezichthouders moeten bij het uitoefenen van toezicht afdeling 7 van Deel XII van het VN-Zeerechtverdrag in acht nemen.

Deel XII van dat verdrag gaat over de bescherming van het mariene milieu. Afdeling 7 bevat de waarborgen die bij de handhaving daarvan gelden, bijvoorbeeld rond het optreden tegen schepen onder een andere vlag. Die waarborgen zijn hier dus niet vrijblijvend: zij begrenzen wat een Nederlands bestuursorgaan of een toezichthouder op zee mag doen.

Voor wie het geldt

De opdracht richt zich op twee adressaten. De minister moet de verdragsgrenzen in acht nemen bij het inzetten van bestuursdwang; de toezichthouders moeten dat doen bij het uitoefenen van toezicht, dus bij het betreden van een schip, het vorderen van inlichtingen of het doen van metingen. Voor andere bestuursorganen is de bepaling niet geschreven, maar in de praktijk speelt zij vooral op zee, waar de Omgevingswet ook buiten de territoriale zee kan gelden (artikel 1.5 Ow).

Wat dit betekent voor de scheepvaart

Voor wie met een schip of een offshore-activiteit onder de Omgevingswet valt, is dit een extra toetspunt. Naast de vraag of het bestuursorgaan bevoegd is en of de regel is overtreden, speelt de vraag of de wijze van optreden binnen de verdragsrechtelijke grenzen blijft. Blijft zij dat niet, dan kan dat het handhavingsbesluit raken.

Welke handhavingstaken bij een minister berusten, volgt uit artikel 18.2 Ow. De bevoegdheid van de douane om vertrek te weigeren staat in artikel 18.8 Ow; de aanwijzing van toezichthouders in artikel 18.6 Ow.