Artikel 16.131 Ow: Je nieuwe pachtcontract na herverkaveling

Is bij een herverkaveling een nieuwe pachtverhouding gevestigd, dan maakt de grondkamer het contract dat daarbij hoort. Zij ontwerpt de pachtovereenkomst en neemt daarin de bepalingen over de geldingsduur op die uit artikel 12.28 Ow volgen.

Voor pachter en verpachter betekent dit dat zij het contract niet zelf van nul hoeven op te stellen, maar ook dat de hoofdlijn al vastligt. Wat het ruilbesluit over de verhouding heeft bepaald, is immers het uitgangspunt van het ontwerp.

Aantekening bij een kortere duur

Geldt de overeenkomst voor een kortere dan de wettelijke duur en zal zij op grond van artikel 12.28 Ow voor verlenging vatbaar zijn, dan tekent de grondkamer dat aan op de ontwerppachtovereenkomst. Die aantekening maakt zichtbaar dat de korte duur niet het einde van de pacht hoeft te betekenen.

Vier weken, en ruimte voor eigen afspraken

De grondkamer zendt het ontwerp aan de toekomstige partijen en geeft hen vier weken om de ondertekende overeenkomst terug te zenden. In die periode mogen zij de pachtprijs die zij samen zijn overeengekomen en hun bijzondere bepalingen in de overeenkomst opnemen. Juist die vrijheid is de reden om de termijn te gebruiken: wie niets afspreekt, laat de pachtprijs aan de grondkamer.

Gewoon pachtrecht

Op deze overeenkomsten is het pachtrecht van titel 5 van Boek 7 BW van toepassing. De grondkamer beoordeelt daarbij niet de bepalingen die voortvloeien uit de pachtverhouding zoals die door het ruilbesluit is komen vast te staan. Wat in de herverkaveling is beslist, wordt dus niet opnieuw getoetst; de weg daarvoor was het beroep tegen het ruilbesluit (artikel 16.88 Ow).

Waarom het ontwerp van de grondkamer komt

Een nieuw gevestigde pachtverhouding ontstaat niet uit onderhandeling tussen partijen maar uit het ruilbesluit. Er is dus geen contract waarop kan worden voortgebouwd. Door het ontwerp bij de grondkamer te leggen krijgen beide partijen een uitgewerkte overeenkomst waarin de duur al aansluit op wat in de herverkaveling is beslist. Zij kunnen zich daardoor richten op de punten die zij zelf mogen regelen.

Een voorbeeld. Een melkveehouder krijgt bij de herverkaveling twee nieuwe huiskavels in pacht. De grondkamer stuurt hem en de verpachter een ontwerpovereenkomst met de duur die uit het ruilbesluit volgt. Binnen vier weken spreken zij samen een pachtprijs per hectare af, nemen die in het contract op en sturen het ondertekend terug.

In de praktijk

• Voor de pachter: gebruik de vier weken om over de pachtprijs te onderhandelen en leg die in het contract vast.
• Voor de verpachter: controleer of de in het ontwerp opgenomen duur en de aantekening over verlenging kloppen met het ruilbesluit.

Blijft de ondertekening uit, dan maakt de grondkamer zelf een akte op en bepaalt zij de pachtprijs (artikel 16.132 Ow). De gegevens waarop het ontwerp berust, komen van gedeputeerde staten (artikel 16.130 Ow).