Artikel 15.53 Ow: Schade door wilde dieren: tegemoetkoming

Wie schade heeft door in het wild levende dieren, kan de provincie om een tegemoetkoming vragen. Gedeputeerde staten verlenen die op verzoek van een belanghebbende, voor schade die in hun provincie is geleden en die is aangericht door van nature in het wild levende dieren van bij algemene maatregel van bestuur aangewezen soorten.

De regeling is een eigen regime binnen hoofdstuk 15 en staat los van de andere drie. Het is geen nadeelcompensatie voor schade door rechtmatig overheidsoptreden (afdeling 15.1 Ow), geen schadevergoeding bij een gedoogplicht (afdeling 15.2 Ow) en geen schadeloosstelling bij onteigening (afdeling 15.3 Ow). Hier is de schadeoorzaak een dier, en het gaat uitsluitend om dieren van soorten die de wet beschermt.

Een tegemoetkoming, geen volledige vergoeding

De wet spreekt van een tegemoetkoming, en dat is geen toeval. Zij wordt alleen verleend voor zover de belanghebbende schade lijdt of zal lijden die redelijkerwijs niet of niet geheel voor zijn rekening behoort te blijven, en zij wordt naar billijkheid bepaald. Een deel van de schade kan dus voor eigen rekening blijven. Het artikel noemt geen percentage, geen drempel en geen maximum: de omvang wordt per geval beoordeeld.

Alleen beschermde soorten

Welke dieren meetellen, staat niet in dit artikel maar wordt bij algemene maatregel van bestuur aangewezen. Die aanwijzing is niet vrij: aangewezen worden de soorten die op grond van artikel 5.1, tweede lid, Ow worden beschermd tegen flora- en fauna-activiteiten. Schade door dieren van andere soorten valt buiten deze regeling.

Op verzoek, en per provincie

De tegemoetkoming komt niet uit zichzelf tot stand: er moet een verzoek van een belanghebbende zijn. Bevoegd zijn gedeputeerde staten van de provincie waarin de schade is geleden; loopt de schade over een provinciegrens, dan is per provincie een verzoek aan de orde. De beslissing op het verzoek is een besluit: daartegen staat op grond van artikel 7:1 Awb eerst bezwaar open en daarna beroep bij de bestuursrechter op grond van artikel 8:1 Awb.

Een voorbeeld. Een akkerbouwer ziet een deel van zijn gewas verdwijnen door een groep beschermde trekvogels die elk najaar op zijn percelen neerstrijkt. Hij dient bij gedeputeerde staten een verzoek in met een opgave van de aangetaste oppervlakte en de gederfde opbrengst. Gedeputeerde staten bepalen de tegemoetkoming naar billijkheid, waarbij een deel van de schade voor zijn rekening kan blijven.

In de praktijk

• Voor de benadeelde: leg de schade vast zodra u die ziet, met foto's, data en een opgave van de omvang, en ga na of de soort die de schade aanrichtte een beschermde soort is.
• Voor de provincie: zowel de vraag of de schade voor eigen rekening behoort te blijven als de omvang van de tegemoetkoming vraagt een onderbouwing per geval.

De aanwijzing van de soorten hangt samen met artikel 5.1 Ow, dat bepaalt voor welke activiteiten een omgevingsvergunning nodig is, waaronder de flora- en fauna-activiteit. Binnen hoofdstuk 15 staat dit artikel naast de regelingen van de voorgaande afdelingen.