Artikel 10.13b Ow: Gedogen van bodemonderzoek en nazorg

Bodemmaatregelen houden niet op als het werk klaar is. Er moet worden gecontroleerd of ze doen wat ze moeten doen, en bij ernstige verontreiniging blijft er vaak nazorg nodig: een afdeklaag die intact moet blijven, een grondwateronttrekking die blijft lopen, metingen die worden voortgezet. Dit artikel geeft het college van burgemeester en wethouders de bevoegdheid de rechthebbende op de grond te verplichten dat te dulden.

De gemeente is hier het bevoegde bestuursorgaan omdat zij ook het bevoegd gezag is voor veel bodemactiviteiten. Voor u betekent dat: het besluit komt van het college, en de rechtsbescherming loopt langs de gewone bestuursrechtelijke weg van de Algemene wet bestuursrecht.

Twee gevallen

Onderdeel a gaat over onderzoek: nagaan of maatregelen die zijn voorgeschreven in regels over milieubelastende activiteiten doeltreffend zijn en welk effect ze hebben. Die regels staan in het omgevingsplan of in een verordening op grond van artikel 4.1 Ow, of in rijksregels op grond van artikel 4.3 Ow — inhoudelijk vooral in het Besluit activiteiten leefomgeving. Onderdeel b gaat over de uitvoering van maatregelen zelf, namelijk die uit een nazorgplan of nazorg op grond van de Wet bodembescherming.

Oud recht dat doorwerkt

Onderdeel b verwijst naar artikelen van de Wet bodembescherming zoals die luidden vóór de inwerkingtreding van de Aanvullingswet bodem Omgevingswet. Dat is geen vergissing: nazorgverplichtingen uit dossiers die onder het oude recht zijn vastgesteld, lopen door, en daarvoor is een gedoogplicht nodig die naar dat oude recht verwijst. Ligt op uw perceel zo'n oude nazorgverplichting, dan is dit het artikel waarop de gemeente zich kan baseren.

Ook hier de algemene voorwaarden

Dit artikel geeft alleen de bevoegdheid. De vier voorwaarden van artikel 10.11 Ow gelden onverkort: er moet gebruik van uw zaak nodig zijn, er moet een redelijke poging tot schriftelijke overeenstemming zijn gedaan, de belemmering mag niet verder gaan dan nodig en uw belangen mogen redelijkerwijs geen onteigening vorderen.

Een voorbeeld. Een bedrijfsverzamelgebouw staat op een oude, gesaneerde locatie met een nazorgplan dat een leeflaag voorschrijft. De gemeente wil jaarlijks de dikte van die laag controleren en op twee plekken boringen zetten. De eigenaar moet dat toestaan, maar kan wel eisen dat het buiten de parkeerplaatsen gebeurt en dat de bestrating daarna wordt hersteld.

In de praktijk

• Voor de rechthebbende: vraag op welk nazorgplan of welke regel de gemeente zich baseert en laat dat in de beschikking opnemen; zonder die grondslag is niet te beoordelen of de plicht terecht is.
• Voor de gemeente: begrens in de beschikking de frequentie en de duur van het onderzoek, want een gedoogplicht zonder einde raakt de grens met onteigening uit artikel 10.11 Ow.

Naastgelegen bevoegdheden zijn artikel 10.13a Ow voor stortplaatsen en artikel 10.21a Ow voor onderzoek en maatregelen door de veroorzaker van een verontreiniging. Voor een toevalsvondst van verontreiniging bestaat een eigen gedoogplicht van rechtswege in artikel 10.10a Ow. De vergoeding van uw schade staat in hoofdstuk 15, met name artikel 15.12 Ow en artikel 15.14 Ow.