Artikel 2.29 Ow: Regels rond luchthavens in het omgevingsplan

Rond een luchthaven gelden beperkingen voor wat er op de grond mag gebeuren: hoogtes, bepaalde functies, het bouwen van woningen. Dit artikel draagt het Rijk op die beperkingen via instructieregels in omgevingsplannen en projectbesluiten te laten doorwerken, met het oog op veiligheid, gezondheid, de werking van de luchthaven zelf en een evenwichtige toedeling van functies aan locaties in de directe omgeving. Het verdrag van Chicago over de vliegveiligheid wordt daarbij uitdrukkelijk genoemd.

Let op het vierde lid: dit artikel is tot een bij koninklijk besluit te bepalen tijdstip niet van toepassing. Zolang dat tijdstip niet is bepaald, werkt de opdracht uit dit artikel niet. Wie nu wil weten welke beperkingen rond een luchthaven gelden, moet dus kijken naar wat er feitelijk in het omgevingsplan en in de luchtvaartregelgeving staat.

Twee soorten gebied

De wet werkt met twee begrippen. Het luchthavengebied is het gebied van de luchthaven zelf. Het beperkingengebied is de zone eromheen waar beperkingen gelden vanwege het luchtverkeer. Voor beide moeten regels worden gesteld over het opnemen van het gebied in het omgevingsplan of projectbesluit, en over de functie en de activiteiten binnen dat gebied.

Welke luchthavens

Het tweede lid noemt de luchthaven Schiphol, de overige burgerluchthavens van nationale betekenis waarvoor een luchthavenbesluit geldt, en de militaire luchthavens waarvoor een luchthavenbesluit geldt. Voor het beperkingengebied komen daar buitenlandse luchthavens bij, voor zover de Wet luchtvaart daarin voorziet. Burgerluchthavens van regionale betekenis staan hier niet: die lopen via de omgevingsverordening, zoals artikel 2.27 Ow laat zien.

Doorwerking in een luchthavenbesluit

Het derde lid maakt voor burgerluchthavens van regionale betekenis met een luchthavenbesluit een uitzondering op artikel 2.25 Ow. De regels kunnen dan ook de opdracht bevatten om ze in het luchthavenbesluit over te nemen of daar nader uit te werken. Zo kan per luchthaven maatwerk worden geleverd zonder dat het beschermingsniveau wordt verlaagd.

Een voorbeeld. Een ondernemer wil een bedrijfshal met een hoge opbouw neerzetten in de aanvliegroute van een luchthaven. Niet de gemeente bepaalt dan zelfstandig de maximale hoogte: die volgt uit de regels die voor het beperkingengebied gelden, waarbij de vliegveiligheid de maat is. Uitbreiding in de hoogte is op zo'n locatie vaak alleen bespreekbaar als de vliegveiligheid niet in het geding komt.

In de praktijk

• Voor een initiatiefnemer: ga bij een bouwplan dicht bij een luchthaven eerst na of de locatie in een beperkingengebied ligt en welke hoogte- en functiebeperkingen daar in het omgevingsplan staan.
• Voor de gemeente: houd er rekening mee dat dit artikel nog niet van toepassing is en dat de gebieden en beperkingen op dit moment uit de luchtvaartregelgeving en het geldende omgevingsplan volgen.

Dit artikel staat naast de algemene opdracht van artikel 2.28 Ow voor het omgevingsplan en het projectbesluit, en rust op de bevoegdheid van artikel 2.24 Ow. Knelt een hoogtebeperking in een concreet geval onevenredig, dan is artikel 2.32 Ow het aanknopingspunt voor een ontheffing.