Artikel 388 Sv: Het formulier van de oproeping en de nadere voorschriften

De oproeping voor de kantonrechter wordt op een vast formulier uitgereikt. Dit artikel bepaalt dat de minister van Justitie vaststelt aan welke eisen dat formulier moet voldoen, en dat hij ook nadere voorschriften mag geven voor de uitvoering van de regeling over de oproeping.

Waarom de vorm in een aparte regeling staat

De wet zegt wat er inhoudelijk in de oproeping moet staan: dat regelt artikel 386 Sv. De vormgeving — de indeling, de standaardteksten, de vakjes die moeten worden ingevuld — is iets anders. Die kan veranderen zonder dat de rechtsbescherming er iets bij wint of verliest, en is daarom bij een ministeriële regeling gelegd in plaats van in het wetboek zelf.

Dat is meer dan een administratieve keuze. De oproeping wordt vaak buiten opgemaakt, kort na een heterdaadsituatie, door een opsporingsambtenaar die geen jurist is. Een vast model met vaste rubrieken maakt de kans klein dat een essentieel onderdeel wordt vergeten.

Nadere voorschriften bij de uitvoering

Het tweede lid gaat verder dan het formulier. De minister mag nadere voorschriften geven ter uitvoering van de artikelen 384 tot en met 387 Sv: de bepalingen over de feiten waarbij een oproeping mag worden gebruikt, over de uitreiking, over de inhoud en over de intrekking. Die voorschriften vullen de wet in, maar mogen er niet van afwijken en kunnen dus geen nieuwe eisen aan de verdachte stellen.

Wat dit betekent voor de verdachte

Voor u als ontvanger van een oproeping is de winst dat het stuk herkenbaar en volledig hoort te zijn. In het formulier staat waar en wanneer u moet verschijnen, waarvan u wordt beschuldigd en wat er verder van u wordt verwacht. Ontbreekt daar iets essentieels aan, dan is dat een punt dat u aan het begin van de zitting kunt aankaarten.

Een voorbeeld

In de oproeping is de zittingsdatum niet ingevuld, of de plaats van de zitting ontbreekt. U weet dan feitelijk niet wanneer u waar wordt verwacht. Verschijnt u toch, dan kunt u dat verzuim aan de kantonrechter voorleggen. Hij beoordeelt dan hoe ernstig het gebrek is en of u daardoor in uw verdediging bent geschaad; bij zwaarwegende gebreken in het stuk waarmee de zaak is aangebracht, kan hij dat stuk ongeldig verklaren.

In de praktijk

Bewaar de oproeping en de envelop waarin die eventueel is nagezonden. Noteer wanneer en hoe u het stuk hebt gekregen. Klopt er iets niet aan de vorm of aan de gegevens, wijs daar dan meteen op — op de zitting, of daarvoor al bij het parket van de officier van justitie. Hoe eerder u een gebrek aankaart, hoe beter het nog kan worden rechtgezet of beoordeeld.