Artikel 371 Sv: De politierechter als raadkamer

Sommige beslissingen worden niet op de openbare zitting genomen maar in raadkamer: een besloten zitting waar de rechter beslist over onderwerpen die vooraf of naast de behandeling spelen. Dit artikel bepaalt dat de politierechter die rol zelf kan vervullen in de zaken die bij hem zijn aangebracht.

Wanneer dit speelt

De regeling geldt als de verdachte is gedagvaard om voor de politierechter te verschijnen. De politierechter mag dan als raadkamer optreden, zodat de zaak niet eerst naar een andere samenstelling van de rechtbank hoeft. Dat scheelt tijd en past bij het karakter van deze eenvoudige zaken.

Om welke beslissingen het gaat

Het artikel wijst drie onderwerpen aan waarover de politierechter zelf als raadkamer kan beslissen:

• Uitstel van de aanvang van het onderzoek op de zitting. Die beslissing hoort bij de regeling van het bezwaarschrift in artikel 262 Sv: zolang de termijn voor het bezwaarschrift loopt, mag de behandeling alleen met toestemming van de verdachte beginnen.
• Een vordering van de officier van justitie over de voorlopige hechtenis. Het gaat om de vordering uit artikel 68 Sv, derde lid, die ertoe strekt dat een bevel tot voorlopige hechtenis van kracht blijft nadat de aanvang van het onderzoek op de zitting is uitgesteld.

- Het bezwaarschrift tegen de dagvaarding. Daarmee vraagt de verdachte de rechter om de zaak niet op zitting te laten komen.

Wat een raadkamerbehandeling betekent

De raadkamer beslist niet over schuld of straf. Zij beoordeelt een tussenliggende vraag: mag de zaak zo doorgaan, blijft het bevel tot voorlopige hechtenis gelden, is er voldoende aanwijzing van schuld om u terecht te laten staan. De behandeling is besloten, u kunt worden gehoord en u kunt zich laten bijstaan door uw advocaat.

Dat dezelfde rechter later de zaak inhoudelijk behandelt, is niet vanzelfsprekend en ook niet uitgesloten; het artikel regelt alleen dat de politierechter deze bevoegdheid heeft. Dat hij eerder in raadkamer over het bezwaarschrift besliste, is op zichzelf geen grond voor wraking. Daarvoor zijn bijkomende omstandigheden nodig waaruit blijkt dat hij zich al een oordeel over de zaak heeft gevormd.

Een voorbeeld. Een verdachte dient een bezwaarschrift tegen zijn dagvaarding in. In plaats van een aparte raadkamer van de rechtbank behandelt de politierechter dat bezwaarschrift; wijst hij het af, dan gaat de zaak gewoon door naar de zitting.

In de praktijk

Krijgt u een oproep voor een raadkamerbehandeling, ga er dan heen en neem uw advocaat mee. Dit is het moment waarop bezwaren tegen de dagvaarding of tegen het voortduren van de voorlopige hechtenis het beste tot hun recht komen.

Bedenk daarbij dat de drempel voor een geslaagd bezwaarschrift hoog ligt: de rechter beoordeelt niet de hele zaak, maar of vervolging op de zitting gerechtvaardigd is. Een goed onderbouwd bezwaarschrift richt zich daarom op wat echt ontbreekt in het dossier.