Artikel 333 Sv: Kennelijk niet-ontvankelijke vordering van de benadeelde partij

Niet elke schadeclaim hoort thuis in een strafzaak. Is meteen duidelijk dat de benadeelde partij niet in haar vordering kan worden ontvangen, dan hoeft de rechtbank daar geen zittingstijd aan te besteden. Dit artikel geeft haar de mogelijkheid dat zonder nader onderzoek van de zaak uit te spreken.

Wat kennelijk betekent

Het woord kennelijk stelt een hoge drempel: het moet zonder verder uitzoekwerk in het oog springen. Twijfelgevallen vallen er niet onder; die worden gewoon behandeld en aan het eind van de zaak beoordeeld. De bepaling is bedoeld voor situaties waarin verder onderzoek geen enkel doel dient.

Van niet-ontvankelijkheid kan bijvoorbeeld sprake zijn als degene die zich voegt niet degene is die de schade heeft geleden, als de gestelde schade geen verband houdt met het feit dat op de dagvaarding staat, of als de vordering zo ingewikkeld is dat zij niet in het strafproces kan worden beoordeeld en bij de burgerlijke rechter hoort.

Zonder nader onderzoek

Het bijzondere van deze bepaling is dat de rechtbank de knoop kan doorhakken zonder de vordering inhoudelijk uit te zoeken. Zij hoeft dus niet vast te stellen hoe hoog de schade is of wie precies waarvoor aansprakelijk is. Dat scheelt tijd en voorkomt dat een strafzitting verzandt in een civiele discussie.

Deze beslissing wijkt daarmee af van de hoofdregel dat de rechtbank tegelijk met het eindvonnis in de strafzaak over de vordering beslist. Artikel 335 Sv maakt daar uitdrukkelijk een uitzondering op voor het geval dit artikel wordt toegepast.

Wat het voor het slachtoffer betekent

Niet-ontvankelijk is niet hetzelfde als afgewezen. Uw claim wordt niet inhoudelijk beoordeeld en verworpen; de rechtbank zegt alleen dat zij er in dit strafproces niet aan toekomt. U kunt uw vordering daarna aan de civiele rechter voorleggen, met alle bewijsmogelijkheden die daar bestaan.

Dat is wel een zwaardere weg: u moet zelf procederen, er is griffierecht verschuldigd en u loopt een risico op proceskosten. Voor veel slachtoffers is dat een reden om de vordering in de strafzaak zo eenvoudig en goed onderbouwd mogelijk in te dienen, zodat zij daar wel kan worden behandeld.

Een voorbeeld. Iemand voegt zich als benadeelde partij met een vordering wegens gederfde winst van zijn onderneming, waarvoor jaarrekeningen en een deskundigenberekening nodig zijn. De rechtbank ziet dat dit het strafproces ver te buiten gaat en spreekt de niet-ontvankelijkheid uit, zodat hij zich tot de civiele rechter kan wenden.

In de praktijk

Beperk uw vordering tot schade die rechtstreeks met het tenlastegelegde feit samenhangt en die u met bonnen, facturen of een medische verklaring kunt staven. Hoe duidelijker het verband en het bedrag, hoe kleiner de kans dat u niet-ontvankelijk wordt verklaard.

Twijfelt u over een ingewikkeld onderdeel, splits dan: vorder het eenvoudige, goed onderbouwde deel in de strafzaak en houd het lastige deel apart. Zo loopt u niet het risico dat de hele vordering buiten behandeling blijft.