← Terug 36f · Elektronische betekening en wanneer die geldt als in persoon Verder 36h · De akte van uitreiking en wat daarin staat →

Artikel 36g Sv: Afschrift naar het adres dat de verdachte heeft opgegeven

Afschrift naar het adres dat de verdachte heeft opgegeven

Wettekst

  1. In de volgende gevallen wordt een afschrift van de dagvaarding of oproeping van de verdachte om op de terechtzitting of nadere terechtzitting te verschijnen toegezonden aan het laatste door de verdachte opgegeven adres: a. indien de verdachte bij zijn eerste verhoor in de desbetreffende strafzaak aan de verhorende ambtenaar een adres in Nederland heeft opgegeven waaraan mededelingen over de strafzaak kunnen worden toegezonden; b. indien de verdachte bij het begin van het onderzoek op de terechtzitting in eerste aanleg een adres in Nederland heeft opgegeven waaraan mededelingen over de strafzaak kunnen worden toegezonden; c. indien door of namens de verdachte bij het instellen van een gewoon rechtsmiddel in de betrokken zaak een adres in Nederland is opgegeven waaraan mededelingen over de strafzaak kunnen worden toegezonden.
  2. De verdachte kan het adres, bedoeld in het eerste lid, wijzigen.
  3. Verzending van een afschrift als bedoeld in het eerste lid kan achterwege blijven indien: a. het opgegeven adres gelijk is aan het adres waaraan de dagvaarding of oproeping ingevolge artikel 36e wordt uitgereikt; b. de verdachte, nadat hij bij een eerdere gelegenheid als bedoeld in het eerste lid een adres heeft opgegeven waaraan mededelingen over de strafzaak kunnen worden toegezonden, bij een volgende gelegenheid uitdrukkelijk te kennen geeft dit adres niet te willen handhaven; c. de geadresseerde nadat hij een adres als bedoeld in het eerste lid heeft opgegeven, het adres waar hij als ingezetene is ingeschreven in de basisregistratie personen wijzigt; d. de dagvaarding of oproeping inmiddels aan de verdachte in persoon is betekend.
  4. Bij de verzending, bedoeld in het eerste lid, wordt de voor de dagvaarding of oproeping geldende termijn in acht genomen.
  5. Bij of krachtens algemene maatregel van bestuur kunnen nadere regels worden gesteld met betrekking tot de toepassing van dit artikel.

Toelichting

Heeft een verdachte zelf een adres opgegeven waarop hij post over zijn strafzaak wil ontvangen, dan moet een afschrift van de dagvaarding of oproeping voor de zitting ook naar dat adres worden gestuurd. Dit artikel bepaalt wanneer die verzendplicht geldt, wanneer zij vervalt en hoe de verdachte het opgegeven adres kan wijzigen.

Wanneer de verzendplicht ontstaat

De plicht ontstaat als de verdachte een adres in Nederland heeft opgegeven waarnaar mededelingen over de zaak kunnen worden gestuurd, en wel op een van drie momenten:

  • bij het eerste verhoor in die strafzaak, tegenover de ambtenaar die hem verhoort;
  • bij het begin van het onderzoek op de zitting in eerste aanleg;
  • bij het instellen van een gewoon rechtsmiddel, door de verdachte zelf of namens hem.

Het gaat dus telkens om een moment waarop de verdachte in beeld is en zelf kan aangeven waar hij bereikbaar is. Dat adres hoeft niet het adres te zijn waar hij staat ingeschreven; het kan bijvoorbeeld het kantoor van zijn advocaat of een verblijfadres zijn. Het tweede lid bepaalt dat hij dit opgegeven adres later kan wijzigen.

Wanneer verzending achterwege blijft

Het derde lid noemt de gevallen waarin het afschrift niet meer hoeft te worden gestuurd. Dat is zo wanneer het opgegeven adres hetzelfde is als het adres waarop volgens artikel 36e Sv wordt uitgereikt, wanneer de verdachte bij een volgende gelegenheid uitdrukkelijk zegt dat hij dat adres niet wil handhaven, wanneer hij daarna zijn inschrijving in de basisregistratie personen wijzigt, of wanneer de dagvaarding of oproeping intussen al aan hem in persoon is betekend. In die situaties is de extra verzending overbodig of achterhaald.

De termijn

Voor de verzending van het afschrift geldt dezelfde termijn als voor de dagvaarding of oproeping zelf. Het afschrift mag dus niet later de deur uit dan de wet voor het oproepen van de verdachte toestaat, want anders heeft hij alsnog te weinig tijd om zich voor te bereiden.

Een voorbeeld. Iemand wordt verhoord en geeft daarbij op dat post over de zaak naar zijn werkadres mag. Maanden later gaat de dagvaarding naar het adres uit de basisregistratie personen; daarnaast hoort er een afschrift naar het werkadres te gaan. Blijft dat achterwege, dan is dat een verzuim waarop de verdediging zich kan beroepen.

Wat als de verzendplicht niet is nagekomen

Artikel 36n Sv verbindt hieraan een duidelijk gevolg: is het afschrift niet of niet op tijd verzonden, dan beveelt de rechter in beginsel dat het onderzoek op de zitting wordt geschorst, tenzij zich een van de daar genoemde uitzonderingen voordoet. De zaak wordt dan aangehouden zodat de verdachte alsnog kan worden bereikt.

In de praktijk

Dit artikel is de reden dat het loont om bij een verhoor of bij het instellen van hoger beroep uitdrukkelijk een adres op te geven waarop de post echt aankomt. Doe dat concreet en laat vastleggen dat het is opgegeven. Verandert er iets, geef dan de wijziging door: het opgegeven adres vervalt namelijk ook als de inschrijving in de basisregistratie personen wordt gewijzigd, en dan valt de extra bescherming weg.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Relevante jurisprudentie

Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.

  1. Geldt het kantooradres van de advocaat als opgegeven afschriftadres?

    Hoge Raad · 2023-12-12 · ECLI:NL:HR:2023:1701

    Het adres dat bij het instellen van hoger beroep wordt opgegeven en waarnaar een afschrift van de dagvaarding moet worden gestuurd, is iets anders dan het kantooradres van de advocaat dat in de akte of de volmacht staat. Dat kantooradres is geen opgegeven adres in de zin van deze bepaling: voor stukken aan de advocaat geldt de eigen regeling voor de raadsman. Wordt de dagvaarding uitgereikt aan de instantie van wie zij uitgaat omdat de verdachte niet is ingeschreven, niet is gedetineerd en geen woon- of verblijfplaats van hem bekend is, dan mag de rechter de zaak bij afwezigheid van de verdachte en van een gemachtigde advocaat toch niet behandelen voordat een afschrift naar dat kantooradres is gestuurd. In deze zaak deed dat geval zich niet voor en werd het beroep verworpen.

  2. Wat moet de rechter doen als het afschrift niet is verzonden?

    Hoge Raad · 2026-09-22 · ECLI:NL:HR:2026:1526

    Noemt de verdachte bij zijn eerste politieverhoor een adres waarop hij verblijft, dan kan dat niet anders worden opgevat dan als de opgave van een adres waarnaar een afschrift van de dagvaarding moet worden gestuurd. Dat de verhorende agenten twijfelden of dat adres juist was, doet daaraan niet af. Ook uit de latere registratie van een ander adres als laatst opgegeven verblijfplaats volgt niet dat de verdachte het eerste adres uitdrukkelijk heeft laten varen, zodat de verzending niet achterwege mocht blijven. Nu geen afschrift naar dat adres is gestuurd, had het hof moeten laten blijken te hebben onderzocht of de zitting moest worden geschorst; de Hoge Raad vernietigde de uitspraak en wees de zaak terug.

  3. Mag verzending vervallen als de verdachte uit de registratie verdwijnt?

    Hoge Raad · 2025-04-01 · ECLI:NL:HR:2025:506

    Een adres dat bij het instellen van hoger beroep in de akte of de volmacht is opgegeven, is een adres waarnaar een afschrift van de dagvaarding moet worden gestuurd. Dat die verzending achterwege kan blijven omdat de verdachte zijn inschrijvingsadres zelf heeft gewijzigd, gaat niet op als de gemeente hem heeft geregistreerd als vertrokken zonder bekende bestemming: dat is geen wijziging door de verdachte. Was het opgegeven adres bovendien wel zijn inschrijvingsadres maar is daar niet uitgereikt, dan valt de verzending ook niet om die reden weg. Het hof had dus moeten laten blijken te hebben onderzocht of de zitting moest worden geschorst; de Hoge Raad vernietigde de uitspraak en wees de zaak terug.

  4. Wat als de verdachte na zijn adresopgave verhuist?

    Hoge Raad · 2021-10-12 · ECLI:NL:HR:2021:1506

    Wijzigt de verdachte zijn inschrijvingsadres nadat namens hem een adres is opgegeven waarnaar mededelingen over de strafzaak kunnen worden gestuurd, dan hoeft geen afschrift van de dagvaarding meer naar dat opgegeven adres te worden verzonden. Het ontbreken van die verzending verplichtte het hof dan ook niet te laten blijken te hebben onderzocht of de zitting moest worden geschorst om de verdachte alsnog bij de behandeling te laten zijn. Het beroep is verworpen.

Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.

← Terug 36f · Elektronische betekening en wanneer die geldt als in persoon Verder 36h · De akte van uitreiking en wat daarin staat →