Artikel 32 Sv: Afschrift van processtukken en weigering daarvan

Stukken mogen inzien is één ding, ze thuis rustig kunnen doornemen is iets anders. Dit artikel geeft de verdachte het recht om van de stukken waarvan hij kennis mag nemen een afschrift te krijgen, bij het parket of bij de griffie. Daarbij geldt wel dat het onderzoek daardoor niet mag worden opgehouden.

Waarom een afschrift ertoe doet

Een verdediging voer je niet in een half uur aan een balie. Met kopieën kan de verdachte de stukken naast elkaar leggen, data en verklaringen vergelijken, en met zijn advocaat en eventueel met deskundigen doornemen. Zonder afschriften is een serieuze voorbereiding in omvangrijke zaken vrijwel onmogelijk.

Wanneer een afschrift wordt geweigerd

De officier van justitie kan bepalen dat van bepaalde stukken of delen daarvan geen afschrift wordt verstrekt. Dat kan om drie redenen: bescherming van de persoonlijke levenssfeer, het belang van opsporing en vervolging van strafbare feiten, en zwaarwichtige gronden van algemeen belang. Denk aan gegevens van getuigen of van derden die met de zaak zelf weinig te maken hebben. Let op het verschil met artikel 30 Sv: hier gaat het niet om het onthouden van de inhoud, maar om het niet meegeven van een kopie. Inzage kan dus gewoon blijven bestaan.

Op de zitting beslist het gerecht

Worden tijdens het onderzoek op de zitting nog stukken aan het dossier toegevoegd, dan kan het gerecht dat de zaak behandelt hierover beslissen. Dat kan uit eigen beweging, op vordering van de officier van justitie, of op verzoek van de verdachte of van de benadeelde partij. De rechter neemt die afweging dan zelf ter hand, met alle betrokkenen in de zaal.

Bezwaar maken

Bepaalt de officier van justitie dat van bepaalde stukken geen afschrift wordt verstrekt, dan krijgt de verdachte daarvan schriftelijk bericht. Binnen veertien dagen na de dagtekening van die mededeling kan hij een bezwaarschrift indienen bij de rechter-commissaris, die eerst de officier van justitie hoort en daarna beslist. Die mededeling en dat bezwaarschrift zien alleen op de beslissing van de officier van justitie; tegen een beslissing die het gerecht op de zitting neemt, staat deze weg niet open. Bij algemene maatregel van bestuur kunnen verder regels worden gesteld over het verstrekken van afschriften en uittreksels en over de manier waarop de inzage plaatsvindt.

Een voorbeeld. Een verdachte krijgt het dossier, maar van de bijlage met medische gegevens van het slachtoffer wordt geen kopie meegegeven; hij mag die alleen bij het parket inzien. Dat kan, ter bescherming van de persoonlijke levenssfeer. Vindt hij dat hij die stukken wel nodig heeft om zich te verdedigen, dan kan hij daartegen binnen veertien dagen bezwaar maken bij de rechter-commissaris.

In de praktijk

Vraag afschriften expliciet en op tijd, en houd de datum van een mededeling in de gaten, want daarmee begint de termijn van veertien dagen. Krijgt u van bepaalde stukken geen kopie, vraag dan wanneer en waar u ze wel kunt inzien en neem uw advocaat mee. Ga zorgvuldig om met kopieën uit een strafdossier: er staan gegevens van andere mensen in, en verspreiding daarvan kan zelfstandig problemen opleveren. Spreekt u de taal onvoldoende, dan kunt u volgens artikel 32a Sv om vertaling van stukken vragen.