Artikel 33b Sr: De verpakking bij een verbeurdverklaring

Dit korte artikel regelt een praktisch punt. Verklaart de rechter een voorwerp verbeurd, dan gaat de verpakking waarin dat voorwerp zit standaard mee. Hij hoeft dat niet apart in zijn uitspraak te zetten. Wil hij het anders, dan moet hij dat juist wél uitdrukkelijk bepalen. De hoofdregel is dus: het geheel gaat over naar de staat, verpakking en al.

Waarom die regel er is

Zonder deze bepaling zou over elk doosje, elk vat en elke container apart moeten worden beslist. Dat zou de uitspraak nodeloos ingewikkeld maken en tot uitvoeringsproblemen leiden: de dienst die de verbeurd verklaarde goederen afvoert, zou de inhoud dan moeten overpakken en de verpakking moeten terugbezorgen. De wet kiest daarom voor een vanzelfsprekende koppeling, met een uitzonderingsmogelijkheid voor de gevallen waarin dat onredelijk uitpakt.

Wanneer de uitzondering nuttig is

• De verpakking is veel meer waard dan de inhoud. Denk aan een kostbare kluis, een aanhanger of een zeecontainer waarin goederen zijn aangetroffen.
• De verpakking is van iemand anders. Een geleende of gehuurde container hoort toe aan een derde die met het feit niets te maken heeft.
• De verpakking is elders nodig. Sommige emballage wordt in een keten hergebruikt en heeft zelfstandige waarde voor de eigenaar.

In die gevallen kan de rechter bepalen dat de verpakking buiten de verbeurdverklaring blijft. Hij weegt daarbij dezelfde gedachte mee die door de hele regeling loopt: de bijkomende straf mag niet verder gaan dan nodig is.

Verhouding tot de andere bepalingen

De vraag óf een voorwerp verbeurd kan worden verklaard, beantwoordt artikel 33a Sr; de grondslag voor de straf zelf staat in artikel 33 Sr. Dit artikel voegt daar alleen een regel over de omvang aan toe. Behoort de verpakking aan een ander toe, dan werken bovendien de beperkingen van artikel 33a Sr door, en kan artikel 33c Sr uitkomst bieden met een vergoeding of tegemoetkoming.

De regel geldt niet alleen bij verbeurdverklaring. Artikel 36b Sr verklaart dit artikel van overeenkomstige toepassing op de onttrekking aan het verkeer, zodat ook daar de verpakking in beginsel meegaat met het voorwerp.

Een voorbeeld

Bij een veroordeling wegens handel in nagemaakte goederen worden de goederen verbeurd verklaard. De dozen waarin zij zijn aangetroffen gaan zonder aparte beslissing mee. Zaten de goederen in een gehuurde zeecontainer van een transportbedrijf dat van niets wist, dan ligt het voor de hand dat de rechter die container uitzondert.

In de praktijk

Voor wie met beslag te maken krijgt, is de les eenvoudig: kijk niet alleen naar wat er in beslag is genomen, maar ook naar waarin het zat. Is die verpakking waardevol of van een ander, breng dat dan tijdig naar voren, want de rechter beslist erover in de uitspraak zelf. Achteraf terugvragen is lastiger dan het punt op de zitting maken.