- Hij die seksuele handelingen verricht met een ander, terwijl hij weet of ernstige reden heeft om te vermoeden dat die ander zich onder de in artikel 273f, eerste lid, onder 1°, bedoelde omstandigheden beschikbaar stelt tot het verrichten van seksuele handelingen met een derde tegen betaling, wordt gestraft met een gevangenisstraf van ten hoogste vier jaren of geldboete van de vierde categorie.
- De schuldige wordt gestraft met gevangenisstraf van ten hoogste zes jaren of geldboete van de vierde categorie indien degene ten aanzien van wie het in het eerste lid omschreven feit wordt gepleegd een persoon is die de leeftijd van achttien jaren nog niet heeft bereikt.
Artikel 273g Sr: Seksuele handelingen met een slachtoffer van uitbuiting
Seksuele handelingen met een slachtoffer van uitbuiting
Wettekst
Toelichting
Artikel 273g Sr richt zich op degene die gebruikmaakt van seksuele dienstverlening terwijl hij weet of ernstige reden heeft om te vermoeden dat de ander zich onder de omstandigheden van mensenhandel beschikbaar stelt. Het artikel legt daarmee een eigen verantwoordelijkheid bij de klant: wie signalen van dwang of uitbuiting negeert, kan zelf strafbaar zijn. Het tweede lid kent een hoger maximum wanneer het om een minderjarige gaat.
De bestanddelen
- Seksuele handelingen met een ander — de gedraging zelf. Er hoeft geen dwang van de klant uit te gaan; die zit in de situatie waarin het slachtoffer verkeert.
- Beschikbaar stellen tegen betaling — de ander verricht die handelingen met of voor een derde tegen betaling.
- Onder de omstandigheden van artikel 273f Sr, eerste lid, onder 1° — er is sprake van dwang, geweld, misleiding, misbruik van overwicht, misbruik van een kwetsbare positie of een van de andere daar genoemde middelen.
- Weten of ernstige reden hebben om te vermoeden — het bewustzijnsvereiste.
De maatstaf van het vermoeden
Dit is het hart van de bepaling. De wet vraagt niet dat de klant zeker wist dat het slachtoffer werd uitgebuit. Voldoende is dat er ernstige redenen waren om dat te vermoeden en dat hij die redenen naast zich neerlegde. Het gaat om objectief waarneembare aanwijzingen: signalen dat iemand niet vrij is in zijn doen en laten, dat een derde de gang van zaken bepaalt of dat er onvrijheid uit de omstandigheden spreekt.
Daarmee legt de wetgever een onderzoeksplicht bij de klant. Wie twijfelt, moet afzien en kan melding maken; doorzetten met een vermoeden komt voor eigen rekening. Bewust wegkijken wordt niet beloond.
De straf
Het eerste lid stelt de grens op vier jaren gevangenisstraf of een geldboete van de vierde categorie. Is de ander nog geen achttien jaar, dan geldt volgens het tweede lid een maximum van zes jaren of dezelfde boetecategorie. Bij minderjarigen weegt de wet de bescherming zwaarder, ongeacht wat de klant meende te weten over de leeftijd.
Afbakening
Artikel 273f Sr treft degene die werft, vervoert, huisvest of profiteert van uitbuiting; dit artikel treft de afnemer aan het einde van die keten. Beide kunnen naast elkaar aan de orde zijn wanneer iemand meer doet dan alleen afnemen. Gaat het om een minderjarige zonder dat van uitbuiting blijkt, dan komen de bepalingen uit de titel over seksuele misdrijven in beeld.
In de praktijk
Onderzoek in dit soort zaken loopt vaak via de gegevens die bij een groter mensenhandelonderzoek naar boven komen. Voor de beoordeling is doorslaggevend wat de verdachte kon waarnemen, niet wat hij zegt te hebben gedacht.
Voor wie signalen van uitbuiting opmerkt, geldt dat melden bij de politie mogelijk is, ook anoniem. Slachtoffers kunnen zich wenden tot de politie of tot hulpverlening; zij worden in het strafrecht als slachtoffer behandeld en niet als dader van hun eigen uitbuiting.