Artikel 62 Sr: Samenloop met overtredingen

De samenloopregels beperken de straf bij meerdere misdrijven. Voor overtredingen geldt dat niet. Dit artikel bepaalt dat elke overtreding gewoon haar eigen straf krijgt, ook als zij samenloopt met een misdrijf of met andere overtredingen. Er wordt dus niets van afgetrokken en niets samengevoegd.

Waarom overtredingen apart worden behandeld

Overtredingen zijn de lichtere categorie strafbare feiten, met beperkte strafmaxima. De matigende werking van de samenloopregels is bedoeld om te voorkomen dat straffen bij zware feiten onevenredig oplopen. Bij overtredingen speelt dat probleem nauwelijks, omdat de straffen op zichzelf al laag zijn. De wetgever heeft er daarom voor gekozen ze zonder vermindering naast elkaar te laten staan.

Hoe dat uitpakt

• Overtreding naast misdrijf. De straf voor het misdrijf wordt bepaald volgens de artikelen 57 en 58 Sr; de overtreding krijgt daarnaast haar eigen straf.
• Overtredingen onderling. Bij meerdere overtredingen wordt voor elk feit afzonderlijk straf opgelegd.

- Geen samenvoeging. Er komt dus geen enkele straf voor het geheel, zoals bij gelijksoortige misdrijven wel gebeurt.

De begrenzing van de vervangende vrijheidsstraffen

Het tweede lid trekt wel één grens. Worden er straffen opgelegd met daarbij vervangende vrijheidsstraffen voor het geval er niet wordt betaald, bijvoorbeeld bij geldboetes of bij verbeurdverklaring, dan mogen die vervangende straffen voor de misdrijven en overtredingen samen niet uitkomen boven het maximum dat artikel 24c Sr, derde lid, daarvoor stelt. Zo kan iemand door een stapel lichte feiten niet alsnog langdurig zijn vrijheid kwijtraken. Dezelfde gedachte zit in artikel 60 Sr, dat een vergelijkbare bovengrens kent bij verbeurdverklaring en bij de schadevergoedingsmaatregel. Daarnaast blijft voor hechtenis als hoofdstraf het algemene maximum gelden dat artikel 18 Sr voor het geval van samenloop stelt.

Een voorbeeld: iemand wordt op één zitting berecht voor een misdrijf en daarnaast voor twee overtredingen. Voor het misdrijf legt de rechter een vrijheidsstraf op. Voor elk van de overtredingen bepaalt hij afzonderlijk een straf, zonder daarop te korten omdat er ook een misdrijf bewezen is.

In de praktijk

Veel overtredingen worden buiten de rechter om afgedaan, bijvoorbeeld met een strafbeschikking van de officier van justitie of via het bestuursrecht. Komen zij toch samen met een misdrijf voor de rechter, dan is dit artikel de reden dat er in het vonnis meerdere straffen naast elkaar kunnen staan. Voor de veroordeelde is het belangrijk te weten dat een geldboete niet zomaar verdwijnt: wie niet kan betalen, doet er verstandig aan tijdig contact op te nemen over een betalingsregeling in plaats van de vervangende straf af te wachten.