Boek 2 Artikel 86b (2:86b BW)

Dit artikel werkt uit hoe de erkenning en de betekening van een aandelenlevering er praktisch uitzien. Erkenning gebeurt in de akte zelf, of op grond van een notarieel afschrift of uittreksel dat aan de vennootschap wordt overgelegd. In dat laatste geval plaatst de vennootschap een gedagtekende verklaring op het overgelegde stuk. Betekening gebeurt van een notarieel afschrift of uittreksel van de akte. Alleen het geval waarin de vennootschap zelf tot inschrijving overgaat, valt hierbuiten.

Erkenning in de akte

De eenvoudigste vorm is dat de vennootschap bij de notariële akte aanwezig is en de levering daarin meteen erkent. Dat gebeurt vaak: de notaris nodigt de vennootschap uit om mee te tekenen, waarmee alle formaliteiten in één keer zijn afgewikkeld. Van discussie over het moment van erkenning kan dan geen sprake meer zijn, want dat moment ligt vast in de akte.

Erkenning op een afschrift

Is de vennootschap niet bij de akte betrokken, dan kan een notarieel afschrift of uittreksel aan haar worden overgelegd. Zij plaatst dan een gedagtekende verklaring op dat stuk. De dagtekening is het kernpunt: vanaf dat moment kan de verkrijger zijn rechten tegenover de vennootschap uitoefenen. Voor de verkrijger is die verklaring bovendien het bewijsstuk waarmee hij aantoont dat de vennootschap van zijn positie op de hoogte is.

Betekening

Werkt de vennootschap niet mee, dan blijft de weg van de betekening over. Een deurwaarder betekent een notarieel afschrift of uittreksel van de akte aan de vennootschap. Erkenning is dan niet meer nodig: de betekening heeft hetzelfde effect. Deze route is er juist voor situaties waarin de verhoudingen verstoord zijn, bijvoorbeeld wanneer het bestuur een nieuwe aandeelhouder liever buiten de deur houdt.

Waarom vorm hier telt

Aan de erkenning en de betekening hangt een concreet rechtsgevolg: vanaf dat moment kunnen stemrecht en dividendrecht tegenover de vennootschap worden uitgeoefend. Bij twijfel over de datum ontstaat twijfel over de geldigheid van besluiten. Door voor te schrijven dat het om een notarieel afschrift of uittreksel gaat en dat de verklaring wordt gedagtekend, laat de wet zo weinig mogelijk ruimte voor onduidelijkheid.

• Notarieel stuk. Een kopie van de akte die niet van de notaris afkomstig is, volstaat niet.
• Datum. De verklaring moet zijn gedagtekend; zonder datum is het moment van erkenning niet vast te stellen.

Een verkrijger stuurt de vennootschap een scan van de koopovereenkomst en vraagt om inschrijving. Dat is geen erkenning in de zin van dit artikel. Pas wanneer hij een notarieel afschrift of uittreksel overlegt en de vennootschap daarop haar gedagtekende verklaring plaatst, of wanneer hij dat stuk laat betekenen, is de formele stap gezet.

In de praktijk

Voor verkrijgers is de gouden regel om de vennootschap bij de akte te betrekken; dan is alles in één keer geregeld. Lukt dat niet, dan volgt de weg van het afschrift en zo nodig de deurwaarder. Voor bestuurders is het van belang de gedagtekende verklaring zorgvuldig te plaatsen en het register direct daarna bij te werken, zodat de administratie en de werkelijkheid gelijk lopen.