Artikel 2:334tt BW: Ondeelbare verbintenissen na een grensoverschrijdende splitsing

Sommige verplichtingen laten zich niet in stukken knippen. Een verplichting om een gebouw op te leveren, om een geheim te bewaren of om een bepaald werk af te maken kun je niet naar evenredigheid verdelen over twee vennootschappen. Dit artikel bepaalt wie na een grensoverschrijdende splitsing zo'n ondeelbare verbintenis volledig moet nakomen en hoever de aansprakelijkheid van de andere betrokken vennootschappen reikt.

Wat een ondeelbare verbintenis is

Een verbintenis is ondeelbaar als de prestatie naar haar aard niet in delen kan worden geleverd. Bij een geldschuld kan dat wel: die kun je splitsen in twee bedragen. Bij een verplichting om een dak waterdicht op te leveren of om een onderneming niet te beconcurreren kan dat niet. Bij een gewone splitsing zijn de verkrijgende vennootschappen en de voortbestaande gesplitste vennootschap voor zo'n verbintenis elk voor het geheel aansprakelijk; dit artikel wijkt daarvan af door de aansprakelijkheid van de andere vennootschappen te begrenzen tot de waarde van wat zij kregen of behielden. Over de grens heeft de schuldeiser daardoor minder verhaal dan bij een binnenlandse splitsing.

Wie volledig aansprakelijk is

Hoofdregel is dat de vennootschap waarop de verbintenis bij de splitsing is overgegaan, voor het geheel aansprakelijk is. Is de verbintenis niet naar een verkrijgende vennootschap overgegaan, dan draagt de gesplitste vennootschap die blijft bestaan de volledige aansprakelijkheid. Er is dus altijd één adres waar de schuldeiser de hele prestatie kan opeisen.

• Overgegaan: de verkrijgende vennootschap die de verbintenis kreeg, is voor het geheel aansprakelijk.
• Niet overgegaan: dan is de voortbestaande gesplitste vennootschap voor het geheel aansprakelijk.

- De rest: elke andere vennootschap is aansprakelijk tot ten hoogste de waarde van het vermogen dat zij bij de splitsing verkreeg of behield.

De begrenzing voor de anderen

De overige betrokken vennootschappen komen er niet onderuit, maar hun risico is begrensd. Zij zijn aansprakelijk tot de waarde van het vermogen dat zij bij de splitsing hebben gekregen of hebben behouden. Die grens beschermt de vennootschap die maar een klein deel van het geheel overnam tegen een claim die vele malen groter is dan wat zij ontving, en laat tegelijk de schuldeiser een tweede en derde verhaalsmogelijkheid houden.

Een voorbeeld. Een installatiebedrijf splitst zich: de servicetak gaat naar een vennootschap in Denemarken, de projecttak blijft in Nederland. Een opdrachtgever heeft nog recht op afbouw van een installatie, een prestatie die je niet half kunt leveren. Ging die verplichting mee naar de Deense vennootschap, dan moet die het werk volledig afmaken. Kan zij dat niet, dan kan de opdrachtgever zich ook tot de Nederlandse vennootschap wenden, maar niet voor meer dan de waarde van wat die bij de splitsing kreeg.

In de praktijk

Voor schuldeisers met een prestatie die niet in geld begint, is dit artikel het houvast: er is altijd één partij die het geheel moet leveren en er zijn achtervangers met een begrensd risico. Voor bestuurders is het reden om vóór de splitsing in kaart te brengen welke lopende verplichtingen ondeelbaar zijn en om die bewust toe te delen aan de vennootschap die ze ook echt kan nakomen. Wie dat nalaat, verplaatst het probleem naar de rechter in plaats van het op te lossen.