Boek 2 Artikel 162 (2:162 BW)

Bij een naamloze vennootschap waarop de volledige structuurregeling van toepassing is, wijkt dit artikel af van de gewone regel van artikel 2:132 BW. Niet de algemene vergadering, maar de raad van commissarissen benoemt de bestuurders van de vennootschap. Datzelfde geldt voor het ontslag. De aandeelhouders krijgen een recht op kennisgeving en een hoorrecht; het besluit zelf neemt de raad.

Een bevoegdheid die niet kan worden ingeperkt

De benoemingsbevoegdheid van de raad kan niet worden beperkt door een bindende voordracht. Aandeelhouders kunnen dus niet in de statuten regelen dat de raad alleen mag kiezen uit kandidaten die zij aandragen. De keuze van de persoon ligt daarmee volledig bij de raad.

Bij het gebruik van die bevoegdheid geldt voor de commissarissen de algemene regel van artikel 2:140 lid 2 BW: zij richten zich bij de vervulling van hun taak naar het belang van de vennootschap en de met haar verbonden onderneming.

Wat de aandeelhouders wel krijgen

Bij een benoeming spreekt de wet van kennisgeving: de raad laat de algemene vergadering weten wie hij voornemens is te benoemen. De benoemingsbevoegdheid zelf ligt volgens de eerste zin bij de raad. Omdat de wet spreekt van een voorgenomen benoeming, gaat de kennisgeving vooraf aan het benoemingsbesluit van de raad. Bij ontslag gaat de wet verder. De raad mag een bestuurder niet ontslaan voordat de algemene vergadering over het voorgenomen ontslag is gehoord.

Horen betekent dat de vergadering gelegenheid krijgt zich over het voornemen uit te spreken voordat het besluit valt. Een mededeling achteraf voldoet daarom niet. Na het horen neemt de raad zelf het besluit over het ontslag.

Het besluit van de raad

Benoeming en ontslag zijn besluiten van de raad van commissarissen als orgaan. De raad neemt ze op de manier die voor zijn besluitvorming geldt, zoals de statuten of een reglement die regelen. Het artikel stelt geen termijn tussen de kennisgeving aan de algemene vergadering en het benoemingsbesluit, en ook niet tussen het horen van de vergadering en het ontslag; het legt alleen de volgorde vast: eerst de vergadering, dan het besluit.

Daarnaast verklaart het artikel het tiende lid van artikel 2:158 BW van overeenkomstige toepassing.

Een voorbeeld. De raad van commissarissen van een structuurvennootschap wil de financieel bestuurder vervangen. Hij meldt de voorgenomen benoeming van de opvolger aan de algemene vergadering en agendeert het voorgenomen ontslag van de zittende bestuurder, zodat de aandeelhouders daarover kunnen spreken. Nadat de vergadering is gehoord, besluit de raad over het ontslag en de benoeming.

In de praktijk

Dit alles geldt zolang de volledige regeling op de vennootschap van toepassing is. Valt zij onder de gemitigeerde regeling van artikel 2:155 BW of artikel 2:155a BW, dan is dit artikel niet van toepassing en benoemt en ontslaat de algemene vergadering de bestuurders. Werkt het artikel wel, dan beslist de raad van commissarissen over benoeming en ontslag van de bestuurders, en heeft de algemene vergadering het recht op kennisgeving en het hoorrecht dat dit artikel haar geeft. Een ontslag zonder dat de vergadering eerst is gehoord, voldoet niet aan dit artikel.