Boek 2 Artikel 39 (2:39 BW)

De ledenraad van afgevaardigden en het referendum

De statuten kunnen bepalen dat de algemene vergadering zal bestaan uit afgevaardigden die door en uit de leden worden gekozen. De wijze van verkiezing en het aantal van de afgevaardigden worden door de statuten geregeld; elk lid moet middellijk of onmiddellijk aan de verkiezing kunnen deelnemen. De leden 4 en 5 van artikel 37 zijn bij de verkiezing van overeenkomstige toepassing. Artikel 38 lid 3 is van overeenkomstige toepassing op personen die deel uitmaken van andere organen der vereniging en die geen afgevaardigde zijn.
De statuten kunnen bepalen dat bepaalde besluiten van de algemene vergadering aan een referendum zullen worden onderworpen. De statuten regelen de gevallen waarin, de tijd waarbinnen, en de wijze waarop het referendum zal worden gehouden. Hangende de uitslag van het referendum wordt de uitvoering van het besluit geschorst.

Toelichting

Dit artikel biedt twee instrumenten. De statuten kunnen bepalen dat de algemene vergadering bestaat uit afgevaardigden die door en uit de leden zijn gekozen — in de praktijk vaak ledenraad of algemene ledenraad genoemd. En zij kunnen bepalen dat bepaalde besluiten van die vergadering aan een referendum onder de leden worden onderworpen.

De vergadering van afgevaardigden

Kiezen de statuten voor afgevaardigden, dan moeten zij de wijze van verkiezing en het aantal afgevaardigden regelen. Eén eis is dwingend: elk lid moet direct of indirect aan die verkiezing kunnen deelnemen. Er mag dus geen groep leden buiten het kiesproces vallen. Op de verkiezing zijn de regels over de bindende voordracht en over het stellen van kandidaten buiten een vergadering van overeenkomstige toepassing, zodat de leden ook hier invloed houden op wie er te kiezen valt.

Niet-leden in de ledenraad

Zoals bij de gewone algemene vergadering kunnen ook hier personen die deel uitmaken van andere organen van de vereniging en zelf geen afgevaardigde zijn, stemrecht krijgen. Ook dan geldt de begrenzing dat zij samen niet meer stemmen mogen uitbrengen dan de helft van het aantal stemmen dat de afgevaardigden uitbrengen. De gekozen vertegenwoordigers van de leden blijven dus in de meerderheid.

Het referendum

De statuten kunnen bepalen dat bepaalde besluiten van de algemene vergadering aan de leden worden voorgelegd. Zij moeten dan regelen in welke gevallen dat gebeurt, binnen welke tijd en op welke manier. Zolang de uitslag niet bekend is, wordt de uitvoering van het besluit geschorst.

Alleen als de statuten het regelen

Geen van beide instrumenten bestaat van rechtswege. Zwijgen de statuten, dan bestaat de algemene vergadering uit alle leden en wordt een besluit van die vergadering uitgevoerd zonder dat de leden zich daarover nog afzonderlijk uitspreken.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Relevante jurisprudentie

Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.

Schort een referendum een ontslagbesluit op?

Hoge Raad · 2002-03-08 · ECLI:NL:HR:2002:AD9862

De statuten van een vereniging bepaalden dat besluiten van de algemene vergadering aan een referendum onder de leden konden worden onderworpen. Nadat de algemene vergadering bestuursleden had ontslagen, werd zo'n referendum ingeroepen, en de vraag was of het ontslag intussen al werkte. De Hoge Raad oordeelde dat de statuten een referendum over alle besluiten van de algemene vergadering mogen openstellen en dat dit ook voor een ontslagbesluit mag gelden: een referendum tast het democratische karakter van de besluitvorming niet aan, maar versterkt dat juist, zodat het niet botst met de dwingende regel dat de algemene vergadering bestuurders kan ontslaan. Gevolg is dat de uitvoering van het ontslagbesluit wordt opgeschort totdat de uitslag van het referendum bekend is, zodat de ontslagen bestuursleden tot dat moment in functie blijven.

Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.