Boek 2 Artikel 334v (2:334v BW)

De algemene bepalingen over splitsing gelden voor alle rechtspersonen. Dit artikel opent de afdeling met de extra regels die alleen voor kapitaalvennootschappen zinvol zijn, en bepaalt wanneer die extra regels gelden: zodra er bij de splitsing een naamloze of besloten vennootschap wordt gesplitst of wordt opgericht.

Twee ingangen

De afdeling wordt op twee manieren van toepassing. De eerste is dat de splitsende rechtspersoon zelf een nv of bv is. De tweede is dat er bij de splitsing een nv of bv wordt opgericht, ook als de splitsende rechtspersoon een andere rechtsvorm heeft. Splitst een stichting en richt zij daarbij een besloten vennootschap op waarvan zij alle aandelen krijgt, dan gelden de bepalingen van deze afdeling dus mee.

Wat er extra wordt geregeld

De aanvullende regels draaien om wat aandelen bijzonder maakt: er zit kapitaal in en de verhouding waarin aandeelhouders aandelen terugkrijgen bepaalt hun vermogen. De afdeling stelt daarom eisen aan de waarde die een voortbestaande vennootschap moet overhouden, aan de gegevens over de ruilverhouding in het voorstel, aan de verantwoording van de waardering door het bestuur, aan de controle door een accountant, aan de besluitvorming en aan de bescherming van aandeelhouders die niet mee willen. Bij verenigingen en stichtingen spelen die vragen niet, en daar blijft het bij de algemene bepalingen.

De verhouding tot de algemene bepalingen

Deze afdeling komt in beginsel bovenop de algemene bepalingen en vervangt ze niet. Het voorstel tot splitsing, de neerlegging en aankondiging, het verzetrecht van schuldeisers, de notariële akte en de aansprakelijkheidsregeling na de splitsing gelden gewoon. Zonder uitzondering is dat echter niet: de afdeling zet op punten ook algemene voorschriften opzij. Artikel 2:334hh BW doet dat voor de vereenvoudigde splitsing binnen concernverband, waarbij alle verkrijgende vennootschappen bij de splitsing worden opgericht. Wordt de splitsende rechtspersoon daarvan enig aandeelhouder, dan vervalt onder meer de goedkeuring van het voorstel door commissarissen; worden haar aandeelhouders evenredig aandeelhouder, dan vervallen bovendien de schriftelijke toelichting met de tussentijdse vermogensopstelling van artikel 2:334g BW en de plicht uit artikel 2:334i BW om de aandeelhoudersvergadering te informeren zodra bezittingen of schulden na het voorstel ingrijpend zijn veranderd. Wie een splitsing van een vennootschap voorbereidt, gaat dus eerst na welke stappen in zijn geval overblijven.

Een voorbeeld. Een coöperatie wil haar transportactiviteit onderbrengen in een nieuwe besloten vennootschap waarvan zij alle aandelen krijgt. Hoewel de splitsende rechtspersoon een coöperatie is, wordt er bij de splitsing een besloten vennootschap opgericht. Daarmee is deze afdeling van toepassing en gelden ook de aanvullende voorschriften voor vennootschappen.

In de praktijk

Stel bij het begin van een splitsingstraject vast welke rechtsvormen erbij betrokken zijn, aan de kant van de splitser en aan de kant van de verkrijgers. Dat bepaalt hoe zwaar het traject wordt: met een vennootschap erbij komen er waarderings- en accountantsvragen bij die tijd en geld kosten. Voor een aandeelhouder is dit artikel het beginpunt van zijn extra bescherming bij een splitsing.