Artikel 8:64 Awb: Schorsing van de zitting en de nadere zitting

Dit artikel geeft de bestuursrechter de bevoegdheid om een zitting te schorsen die nog niet kan worden afgerond, en regelt hoe het daarna verdergaat. Het bepaalt wanneer partijen een nieuwe zittingsdatum horen, dat de zaak in beginsel wordt voortgezet waar zij was gebleven, en wanneer een nadere zitting helemaal achterwege kan blijven.

Schorsen komt bijvoorbeeld in beeld als de rechter merkt dat hij nog niet genoeg weet, als een partij wordt overvallen door iets nieuws of als het bestuursorgaan de kans moet krijgen een gebrek te herstellen. Zonder deze mogelijkheid zou hij moeten kiezen tussen een onvolledig onderzoek en een geheel nieuwe behandeling.

Schorsen, eventueel met hervatting van het vooronderzoek

De rechter kan het onderzoek ter zitting schorsen en daarbij bepalen dat het vooronderzoek wordt hervat. Dat tweede is meer dan alleen een nieuwe datum prikken: het opent opnieuw de instrumenten van de fase vóór de zitting, zoals het opvragen van inlichtingen en stukken op grond van artikel 8:45 Awb of het benoemen van een deskundige op grond van artikel 8:47 Awb. Zo kan het dossier eerst worden aangevuld voordat de behandeling verdergaat.

Wanneer de zaak verdergaat

Is bij de schorsing geen tijdstip voor de nadere zitting genoemd, dan stelt de bestuursrechter dat zo spoedig mogelijk vast, en de griffier laat het partijen zo spoedig mogelijk weten. Op die nadere zitting wordt de zaak hervat in de stand waarin zij zich bevond. Dat is prettig: wat al is besproken hoeft niet opnieuw, en standpunten die al zijn ingenomen blijven staan. U hoeft uw hele verhaal dus niet nog een keer te houden.

Opnieuw beginnen

De rechter kan ook bepalen dat het onderzoek ter zitting opnieuw wordt aangevangen. De behandeling begint dan bij het begin, alsof er nog geen zitting was geweest. Dat ligt bijvoorbeeld voor de hand wanneer de zaak op de nadere zitting door andere rechters wordt behandeld, die het eerste deel van de behandeling niet zelf hebben meegemaakt.

Als niemand een nadere zitting wil

Een nadere zitting kan achterwege blijven wanneer geen van de partijen daarvan gebruik wil maken. De rechter wijst partijen dan op hun recht om ter zitting te worden gehoord en stelt een redelijke termijn waarbinnen zij kunnen laten weten dat zij dat recht willen gebruiken. Verklaart niemand binnen die termijn iets, dan mag de rechter zonder nadere zitting beslissen. Is de zitting geschorst voor een bestuurlijke lus, dan kan de nadere zitting daarnaast achterwege blijven in de gevallen van artikel 8:57 Awb, tweede lid, bijvoorbeeld als het bestuursorgaan laat weten het gebrek niet te herstellen of als partijen hun zienswijze op het herstel al hebben gegeven. Daarvoor is niet nodig dat alle partijen van een zitting afzien. In al deze gevallen sluit de rechter het onderzoek (artikel 8:57 Awb, derde lid). Let dus goed op zo'n brief: reageert u niet, dan bent u het spreekrecht op de nadere zitting kwijt.

Een voorbeeld. Een inwoner vecht de weigering van een gehandicaptenparkeerkaart aan. Op de zitting legt de gemeente een medisch advies over dat de inwoner nooit eerder heeft gezien. De rechter schorst de zitting, bepaalt dat het vooronderzoek wordt hervat en geeft de inwoner vier weken om op het advies te reageren. Later volgt een nadere zitting waarop alleen dat advies wordt besproken; de rest van de behandeling wordt niet overgedaan, omdat de zaak wordt hervat in de stand waarin zij zich bevond.

In de praktijk

• Voor de burger of ondernemer. Wordt u op de zitting overvallen door een nieuw stuk of een nieuw argument, vraag dan uitdrukkelijk om schorsing en zeg erbij hoeveel tijd u nodig hebt. Reageer altijd op een brief waarin wordt gevraagd of u een nadere zitting wilt.
• Voor het bestuursorgaan. Lever stukken op tijd aan; een schorsing die alleen nodig is omdat u laat bent, kost iedereen maanden en zegt weinig goeds over de zorgvuldigheid van de besluitvorming.
• Voor beiden. Noteer of de rechter meteen een datum noemt. Zo niet, dan hoort u die later van de griffier; blijft dat bericht lang uit, vraag er dan naar.