← Terug 7:17 · Afzien van horen in administratief beroep Verder 7:19 · Wie hoort er in administratief beroep? →

Artikel 7:18 Awb: Stukken en inzage in administratief beroep

Stukken en inzage in administratief beroep

Wettekst

  1. Tot tien dagen voor het horen kunnen belanghebbenden nadere stukken indienen.
  2. Het beroepsorgaan legt het beroepschrift en alle verder op de zaak betrekking hebbende stukken voorafgaand aan het horen gedurende ten minste een week voor belanghebbenden ter inzage.
  3. Bij de oproeping voor het horen worden belanghebbenden gewezen op het eerste lid en wordt vermeld waar en wanneer de stukken ter inzage zullen liggen.
  4. Belanghebbenden kunnen van deze stukken tegen vergoeding van ten hoogste de kosten afschriften verkrijgen.
  5. Voor zover de belanghebbenden daarmee instemmen, kan toepassing van het tweede lid achterwege worden gelaten.
  6. Het beroepsorgaan kan, al dan niet op verzoek van een belanghebbende, toepassing van het tweede lid voorts achterwege laten, voor zover geheimhouding om gewichtige redenen is geboden. Van de toepassing van deze bepaling wordt mededeling gedaan.
  7. Gewichtige redenen zijn in ieder geval niet aanwezig, voor zover ingevolge de Wet open overheid de verplichting bestaat een verzoek om informatie, vervat in deze stukken, in te willigen.
  8. Indien een gewichtige reden is gelegen in de vrees voor schade aan de lichamelijke of geestelijke gezondheid van een belanghebbende, kan inzage van de desbetreffende stukken worden voorbehouden aan een gemachtigde die hetzij advocaat hetzij arts is.

Toelichting

Dit artikel zorgt ervoor dat iedereen met dezelfde informatie aan de hoorzitting in administratief beroep begint. Belanghebbenden mogen tot tien dagen voor het horen nog stukken insturen, en het beroepsorgaan moet het volledige dossier ten minste een week voor de zitting ter inzage leggen. Daarnaast staan er uitzonderingen in voor gevallen waarin geheimhouding nodig is. De achterliggende gedachte is gelijkheid van wapens: geen van de partijen mag op de zitting worden overvallen door papier dat de ander al kende, want wie zich niet kan voorbereiden, kan zich niet verweren.

Nadere stukken tot tien dagen voor de zitting

Het eerste lid geeft belanghebbenden het recht om tot tien dagen voor het horen nog stukken in te dienen. Denk aan een medisch rapport, een taxatie of een foto van de situatie ter plaatse. Het beroepsorgaan moet die stukken bij de beoordeling betrekken. Wie later komt met stukken, kan ze meestal nog wel meenemen naar de zitting, maar heeft geen recht meer op behandeling ervan als de andere partijen daardoor in hun verdediging worden geschaad.

Het dossier ter inzage

Volgens het tweede lid legt het beroepsorgaan het beroepschrift en alle op de zaak betrekking hebbende stukken gedurende ten minste een week voor de zitting ter inzage. Dat gaat verder dan alleen de stukken waarop het beroepsorgaan zich wil baseren: alles wat op de zaak betrekking heeft valt eronder, ook stukken die het besluitnemende orgaan liever niet had laten zien. Het derde lid verplicht het beroepsorgaan om bij de oproeping te wijzen op de mogelijkheid nadere stukken in te dienen en om te vermelden waar en wanneer de stukken kunnen worden ingezien.

Het vierde lid geeft recht op afschriften. Daarvoor mag hoogstens een kostendekkende vergoeding worden gevraagd; het maken van kopieën mag geen verdienmodel zijn en geen drempel opwerpen.

Wanneer terinzagelegging achterwege blijft

  • Met instemming. Stemmen de belanghebbenden ermee in, dan hoeft het dossier niet ter inzage te worden gelegd. Dat is handig als iedereen alle stukken al digitaal heeft.
  • Om gewichtige redenen. Is geheimhouding geboden, dan kan het beroepsorgaan stukken buiten de terinzagelegging houden, uit eigen beweging of op verzoek. Van dat besluit moet wel mededeling worden gedaan, zodat partijen weten dat er iets achterblijft.
  • Grens: openbaarheidswetgeving. Bestaat er op grond van de Wet open overheid een verplichting om de informatie op verzoek te verstrekken, dan zijn er in zoverre geen gewichtige redenen. Wat openbaar moet zijn, kan niet in deze procedure geheim worden gehouden.

- Gezondheidsuitzondering. Is de vrees voor schade aan de lichamelijke of geestelijke gezondheid van een belanghebbende de reden, dan kan inzage worden voorbehouden aan een gemachtigde die advocaat of arts is. De informatie blijft zo beschikbaar voor de belangenbehartiging, zonder rechtstreeks bij de betrokkene terecht te komen.

Een voorbeeld

Een ondernemer gaat in administratief beroep tegen de intrekking van een vergunning. Twee weken voor de zitting stuurt hij een accountantsverklaring in; die valt binnen de tien-dagentermijn en moet worden meegewogen. In het dossier zitten ook klachtbrieven van omwonenden met hun namen en adressen. Het beroepsorgaan kan die gegevens om gewichtige redenen afschermen, maar moet dan melden dat het dat doet — de ondernemer mag niet in het ongewisse blijven over het bestaan van die stukken.

In de praktijk

  • Voor de burger: vraag meteen na de oproeping om afschriften in plaats van alleen inzage; thuis nalezen levert vrijwel altijd meer op dan een uur op het gemeentehuis. Mist u stukken die er wel horen te zijn, meld dat dan schriftelijk vóór de zitting, want klagen achteraf is lastiger dan vooraf om aanvulling vragen.
  • Voor het bestuursorgaan: reken de termijnen terug vanaf de zittingsdatum en leg de terinzagelegging vast; een week is een minimum, geen streefwaarde. Motiveer geheimhouding bovendien per stuk, want een algemene verwijzing naar gewichtige redenen houdt geen stand.
Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Relevante jurisprudentie

Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.

  1. Wanneer rust een verzoek om stukken op artikel 7:18?

    Raad van State · 2014-02-12 · ECLI:NL:RVS:2014:465

    De Afdeling bestuursrechtspraak beslist dat een verzoek om stukken dat geheel is gedaan in het kader van een procedure tegen een opgelegde boete, binnen die procedure moet worden begrepen. Het moet er dan voor worden gehouden dat het verzoek is gedaan met toepassing van artikel 7:18, vierde lid, Awb en niet op grond van de openbaarheidswetgeving. Of de gevraagde stukken feitelijk in het dossier zaten, is daarbij niet beslissend; het bezwaar tegen de reactie van de minister had niet-ontvankelijk moeten worden verklaard.

  2. Welke stukken horen bij de zaak in administratief beroep?

    Raad van State · 2017-07-05 · ECLI:NL:RVS:2017:1807

    De Afdeling bestuursrechtspraak beslist dat stukken die niets met de beboete gedraging te maken hebben, geen op de zaak betrekking hebbende stukken zijn in de zin van artikel 7:18, tweede lid, Awb. Het ligt immers niet in de rede dat het bestuursorgaan zulke stukken voor belanghebbenden ter inzage legt. Voor dat deel was het verzoek daarom wel een verzoek op grond van de openbaarheidswetgeving, zodat de reactie daarop een besluit was waartegen bezwaar openstond.

  3. Is artikel 7:18 de weg naar stukken over een boete?

    Raad van State · 2017-12-20 · ECLI:NL:RVS:2017:3482

    De Afdeling bestuursrechtspraak overweegt dat artikel 7:18, vierde lid, Awb belanghebbenden het recht geeft om in een administratieve beroepsprocedure afschriften van de op de zaak betrekking hebbende stukken te krijgen. Dat is de aangewezen weg om stukken te verkrijgen die iemand nodig heeft om een boete aan te vechten; daarvoor is geen afzonderlijk verzoek op grond van de openbaarheidswetgeving nodig. Een voordeel daarvan is dat de noodzaak, de volledigheid en de tijdigheid van de informatieverstrekking ter beoordeling staan van de rechter die over de boete gaat.

  4. Is het toezenden van stukken in administratief beroep een besluit?

    Raad van State · 2018-01-10 · ECLI:NL:RVS:2018:30

    De Afdeling bestuursrechtspraak overweegt dat een beslissing op een verzoek op grond van de openbaarheidswetgeving een besluit is, terwijl het al dan niet toezenden van stukken in een bestuurlijke of rechterlijke procedure een feitelijke handeling is en dus geen besluit. Tegen dat laatste staan daarom geen rechtsmiddelen open. Omdat het bestuursorgaan het verzoek verkeerd had gekwalificeerd, is de verzoeker benadeeld en mocht de rechtbank dat gebrek niet passeren.

Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.

← Terug 7:17 · Afzien van horen in administratief beroep Verder 7:19 · Wie hoort er in administratief beroep? →