Artikel 81 Faillissementswet (81 FW)

Op een vergadering van schuldeisers telt niet iedere aanwezige even zwaar. Wie meer te vorderen heeft, heeft meer te verliezen en krijgt dus meer stemmen. Dit artikel legt vast hoe die stemmen worden geteld en welke meerderheid nodig is om een besluit te nemen.

De meerderheid

Besluiten worden genomen met volstrekte meerderheid van de stemmen van de schuldeisers die aanwezig zijn. Beslissend is dus wat er in de zaal of in de digitale vergadering ligt, niet het totaal van alle schuldeisers in het faillissement. Wie wegblijft, telt niet mee en laat de uitkomst aan de anderen over. Meestemmen mag bovendien niet iedereen: artikel 82 Fw kent het stemrecht toe aan de schuldeisers van wie de vordering is erkend of voorwaardelijk is toegelaten. Wie zijn vordering niet heeft ingediend, of van wie de vordering nog niet is geverifieerd, blijft dus buiten de telling, hoe hoog het bedrag ook is, en daarmee staan de onderlinge verhoudingen pas na de verificatie vast.

Hoeveel stemmen u heeft

Het stemgewicht loopt mee met de omvang van de vordering. Voor elke 45 euro brengt een schuldeiser één stem uit. Blijft er daarna nog een gedeelte over dat kleiner is dan 45 euro, dan levert ook dat restant nog één stem op. Datzelfde geldt voor een vordering die van meet af aan onder dat bedrag blijft: ook die geeft één stem. Een vordering van 4.520 euro levert zo honderd stemmen op voor de eerste 4.500 euro en een extra stem voor het restant van twintig euro.

• Grote schuldeisers wegen zwaar: een bank of een fiscus met een miljoenenvordering bepaalt in de praktijk vaak de uitslag.

- Kleine schuldeisers doen wel mee: een openstaande rekening van dertig euro geeft nog altijd een stem.

Splitsen helpt niet

Het tweede lid bepaalt dat splitsing van een vordering na de faillietverklaring geen stemrecht doet verwerven. Wordt een vordering pas na dat moment opgeknipt, bijvoorbeeld door delen ervan aan verschillende partijen over te dragen, dan leveren die delen samen niet meer stemmen op dan de oorspronkelijke vordering. Zonder deze regel zou, door de afronding naar boven bij elk restant onder 45 euro, het aantal stemmen kunnen worden opgevoerd zonder dat het bedrag van de vordering verandert. Het peilmoment is de faillietverklaring: een verdeling van vorderingen die daarvoor al bestond, blijft buiten het tweede lid.

Een voorbeeld. Een leverancier heeft 4.500 euro te vorderen en komt daarmee op honderd stemmen. Een klant met een aanbetaling van veertig euro die niet is terugbetaald, heeft één stem. Beiden mogen meestemmen over hetzelfde voorstel, maar hun gewicht verschilt sterk.

In de praktijk

Voor kleine schuldeisers geeft de stemverhouding zelden de doorslag. De vergadering is wel het moment om vragen te stellen aan de curator en om te horen wat er nog te verwachten valt. Wie zelf niet kan, kan zich laten vertegenwoordigen; hoe dat gaat, staat in artikel 83 Fw.

Voor grote schuldeisers kan het stemmental de doorslag geven; het is dan zaak de stukken van de curator vooraf door te nemen. Houd er wel rekening mee dat deze telling niet overal opgaat: voor de aanvaarding van een aangeboden akkoord kent deze wet een eigen meerderheidsregel, waarbij het aankomt op het aantal verschenen schuldeisers zonder voorrang dat vóór stemt en op het deel van de onbevoorrechte schuld dat zij samen uitmaken. Wie voorrang heeft, telt daar alleen mee als hij die voorrang opgeeft.