Artikel 37b Faillissementswet (37b FW)

Zonder stroom, gas, water of warmte stopt een onderneming meteen en wordt een woning onbewoonbaar. Daarom mag een leverancier van deze voorzieningen de levering niet stilleggen omdat er nog oude rekeningen van vóór het faillissement openstaan. Het gaat om leveringen die nodig zijn voor de eerste levensbehoeften of om de onderneming van de schuldenaar te kunnen voortzetten.

Geen opschorting voor oude schulden

Normaal mag wie niet betaald krijgt zijn eigen prestatie opschorten. Het eerste lid haalt dat middel weg voor deze specifieke leveringen, voor zover de opschorting stoelt op een betalingsachterstand die vóór de faillietverklaring is ontstaan. De leverancier moet dus blijven leveren, ook al staat er nog een bedrag open. Zijn oude vordering wordt daarmee niet kwijtgescholden: die meldt hij aan bij de curator en deelt mee in de afwikkeling.

Geen ontbinding voor oude tekortkomingen

Het tweede lid sluit de achterdeur. Een tekortkoming van vóór de faillietverklaring levert geen grond op om de overeenkomst te ontbinden. Anders zou de leverancier via een ontbinding alsnog bereiken wat het opschortingsverbod hem juist ontzegt. Voor wat daarna wordt afgenomen ligt het anders: dat verbruik moet gewoon worden betaald. Of die rekening ten laste van de boedel komt, hangt ervan af of de curator de onderneming of de levering voortzet dan wel de boedel er voordeel van heeft; volgens artikel 24 Fw draagt de boedel verplichtingen die de schuldenaar pas na de uitspraak op zich neemt alleen voor zover hij daar zelf beter van is geworden.

Het beding over faillissement

Veel contracten bevatten een bepaling die inhoudt dat de overeenkomst eindigt of kan worden beëindigd zodra er faillissement wordt aangevraagd of uitgesproken, of zodra een derde beslag legt. Het derde lid maakt zo'n beroep bij deze leveringen afhankelijk van de curator: het is alleen toegestaan met zijn goedvinden. De curator houdt daarmee de regie over de vraag of de kraan open blijft.

Een voorbeeld. Een bakkerij gaat failliet. De energieleverancier wil de aansluiting afsluiten omdat er nog twee maanden aan facturen openstaan. Dat mag niet: de oven en de koeling zijn nodig om het bedrijf draaiende te houden zolang de curator naar een doorstart kijkt. De oude facturen dient de leverancier in bij de curator; het verbruik van na de faillietverklaring moet uit de boedel worden betaald.

In de praktijk

Voor de curator is dit artikel van groot belang bij een mogelijke doorstart. Een bedrijf dat nog draait, is meer waard dan een leeg pand, en die meerwaarde komt de gezamenlijke schuldeisers ten goede. Wel moet hij bewaken dat het lopende verbruik betaalbaar blijft, want die kosten lopen op.

Voor een particuliere schuldenaar betekent de bepaling dat hij niet in het donker of in de kou komt te zitten door schulden van vóór het faillissement. Voor de leverancier is het de andere kant van dezelfde medaille: hij moet doorleveren, maar hoeft het nieuwe verbruik niet gratis te geven en kan daarover afspraken maken met de curator.