Artikel 63c Faillissementswet (63c FW)

De ontvanger van de belastingen kan beslag leggen op zaken die zich op de bodem van een belastingschuldige bevinden, ook als die zaken van iemand anders zijn. Dat bodembeslag is een krachtig middel. Dit artikel begrenst het tijdens een afkoelingsperiode op twee manieren: uitwinnen mag niet, en een beslag dat in die periode wordt gelegd op andermans zaken werkt onder voorwaarden niet tegen de rechthebbende.

Geen uitwinning tijdens de afkoelingsperiode

Heeft de ontvanger zo'n beslag gelegd op grond van de Invorderingswet, dan kan hij tijdens de afkoelingsperiode niet tot uitwinning overgaan, tenzij de rechter-commissaris anders beslist. Daarmee valt de ontvanger onder dezelfde rem als andere partijen die verhaal willen nemen, en behoudt de curator de ruimte om de boedel bij elkaar te houden.

Beslag op zaken van een ander

Het tweede lid gaat over zaken die op de bodem van de gefailleerde staan maar niet van hem zijn: geleaste machines, goederen onder eigendomsvoorbehoud, apparatuur van een derde waarop een financier een pandrecht heeft. Wordt daarop tijdens de afkoelingsperiode bodembeslag gelegd, dan kan dat beslag niet worden tegengeworpen aan de eigenaar, of aan degene die er een pandrecht op heeft, mits die vóór het beslag bij deurwaardersexploot aanspraak op afgifte heeft gemaakt.

Exploot en tijdstip

Twee elementen uit de wettekst bepalen of de eigenaar of pandhouder beschermd is. Het eerste is de vorm: de wet spreekt van een aanspraak op afgifte die bij deurwaardersexploot is gedaan, dus via een door een gerechtsdeurwaarder uitgebracht stuk. Het tweede is het tijdstip: dat exploot moet zijn uitgebracht voordat de ontvanger zijn beslag legde. Wordt het exploot pas na de beslaglegging uitgebracht, dan biedt het tweede lid geen bescherming.

Een voorbeeld. Een leasemaatschappij heeft machines staan bij een failliete drukkerij. Tijdens de afkoelingsperiode legt de ontvanger bodembeslag. Heeft de leasemaatschappij daarvóór bij exploot afgifte gevraagd, dan werkt het beslag niet tegen haar. Is dat exploot er op dat moment nog niet, dan kan zij zich niet op het tweede lid beroepen, ook al is zij eigenaar.

In de praktijk

Voor leasemaatschappijen, verhuurders van bedrijfsmiddelen en financiers met een pandrecht hangt hun positie bij een bodembeslag dus af van de volgorde van de stappen: een exploot dat vóór het beslag is uitgebracht, houdt hun zaken buiten de werking van het beslag.