Artikel 106e Faillissementswet (106e FW)

Ondernemen gebeurt niet alleen in de bekende Nederlandse rechtsvormen. Er zijn ook Europese vormen waarvan een onderneming gebruik kan maken. Dit artikel zorgt ervoor dat de regeling van het bestuursverbod ook daar geldt, zodat de rechtsvorm geen ontsnappingsroute wordt.

Welke rechtsvormen

Het gaat om drie vormen, telkens met statutaire zetel in Nederland.

• Het Europees economisch samenwerkingsverband — een samenwerkingsvorm voor ondernemingen uit verschillende lidstaten.
• De Europese vennootschap — een kapitaalvennootschap naar Europees model.

- De Europese coöperatieve vennootschap — de coöperatie in Europese vorm.

Op wie het van toepassing is

De kring van personen wordt in dit artikel zelf benoemd: bestuurders, gewezen bestuurders, commissarissen en feitelijk leidinggevenden bij deze rechtsvormen. Die opsomming gaat verder dan waarmee artikel 106a Fw begint, want in het eerste lid daarvan is de bestuurder aan zet, de gewezen bestuurder daarbij inbegrepen. Hier worden dus ook de toezichthouder en degene die zonder benoeming de dienst uitmaakt uitdrukkelijk genoemd, zodat het ontbreken van een formele titel op zichzelf niemand buiten schot houdt.

Wat er van toepassing wordt

De artikelen 106a tot en met 106d Fw gelden hier van overeenkomstige toepassing. Dat betekent het hele pakket: de gronden waarop een bestuursverbod kan worden opgelegd, de duur en de gevolgen ervan, de procedure met het horen van andere vennootschappen en de mogelijkheid van schorsing, en de gelijkstellingen voor wie als bestuurder geldt.

De voorwaarde van een statutaire zetel in Nederland zorgt voor de aanknoping met de Nederlandse rechter. Zonder die zetel hier ontbreekt het aangrijpingspunt en is het aan het recht van de betrokken staat om te bepalen wat er kan.

Een voorbeeld. Een Europese vennootschap met zetel in Nederland gaat failliet. De bestuurder heeft ondanks herhaalde verzoeken de administratie niet aan de curator gegeven. De curator kan een bestuursverbod vorderen op dezelfde grond als bij een failliete bv.

In de praktijk

Voor de meeste ondernemers is dit een bepaling die zij nooit tegenkomen; Europese rechtsvormen komen in Nederland weinig voor. De betekenis zit in de sluitendheid van het stelsel. Wie overweegt via een andere rechtsvorm verder te gaan na een faillissement, moet weten dat de maatregel meebeweegt en dat ook een feitelijk leidinggevende in beeld komt. Voor schuldeisers is het verbod in de eerste plaats een maatregel voor de toekomst: het levert hun op zichzelf geen uitkering op. Wel kan de rechter er op grond van artikel 106b Fw een dwangsom aan verbinden, en wat daarvan wordt verbeurd valt toe aan de boedel.