Artikel 175 Faillissementswet (175 FW)

Artikel 175 Fw zet de vereffening in gang. Wordt er geen voorstel tot voortzetting gedaan, komt het te laat, wordt het verworpen, of wordt een lopende voortzetting gestaakt, dan gaat de curator onmiddellijk over tot vereffening en tegeldemaking van alle baten van de boedel. Toestemming of medewerking van de gefailleerde is daarvoor niet nodig.

Zonder medewerking van de gefailleerde

Wat het eerste lid uitschakelt, is de toestemming en de medewerking van de gefailleerde: de curator kan de inventaris verkopen, vorderingen innen en contracten opzeggen zonder dat de gefailleerde daaraan hoeft mee te werken. Het toezicht op de curator blijft wel volledig overeind. Voor onderhandse verkoop heeft hij toestemming van de rechter-commissaris nodig, voor het opzeggen van huur- en arbeidsovereenkomsten een machtiging, en is er een schuldeiserscommissie, dan vraagt hij haar advies over de wijze van vereffening en tegeldemaking. Ook de gefailleerde is niet klaar: zijn inlichtingenplicht loopt gewoon door en hij moet de curator de informatie geven die nodig is.

Enig huisraad mag blijven

Voor een failliete natuurlijke persoon valt niet alles in de boedel. Artikel 21 Fw laat de niet-bovenmatige roerende zaken en gezelschapsdieren van artikel 447 Rv erbuiten: onder meer de inboedel van de woning waarin hij woont, zijn kleding, het eten dat in huis is en de spullen die hij en zijn gezin voor de verzorging en het dagelijks leven nodig hebben. Die blijven van rechtswege buiten de boedel, zonder dat daar een aanwijzing voor nodig is. Het tweede lid komt daar bovenop: voor huisraad dat wel tot de boedel hoort, bijvoorbeeld omdat het bovenmatig is, kan de rechter-commissaris aanwijzen dat de gefailleerde het toch houdt.

Gaat het om zaken die op grond van artikel 21 Fw al buiten de boedel blijven, wijs de curator daar dan op zodra hij de inboedel opneemt. Gaat het om huisraad dat wel in de boedel valt, vraag de curator dan tijdig of hij dat punt bij de rechter-commissaris wil aankaarten. Wacht in beide gevallen niet tot de dag van de ontruiming of de veiling.

Ook tijdens een voortzetting

Het derde lid maakt duidelijk dat vereffening en voortzetting elkaar niet uitsluiten. Ook als het bedrijf doordraait, mag de curator baten verkopen die daarvoor niet nodig zijn. Denk aan een bedrijfspand dat leegstaat, machines die niet worden gebruikt of een tweede bestelbus.

Een voorbeeld. Bij een bouwbedrijf dat nog twee projecten afmaakt, staat een kraan stil die bij geen van beide projecten wordt ingezet. De curator kan die kraan alvast verkopen; de opbrengst komt in de boedel en de kosten van stalling en verzekering stoppen.

In de praktijk

Voor schuldeisers is dit het moment waarop de boedel echt geld gaat opleveren. Hoe de verkoop moet gebeuren, staat in artikel 176 Fw: in het openbaar, of ondershands met toestemming van de rechter-commissaris.

Voor de gefailleerde is dit een zware fase. Bedrijfsmiddelen waar jaren werk in zit, gaan vaak voor een fractie van de aanschafwaarde weg. Realiseer u dat de curator niet de opdracht heeft om de hoogste emotionele waarde te realiseren, maar om de boedel zo goed mogelijk te gelde te maken voor de gezamenlijke schuldeisers.