Artikel 18 Faillissementswet (18 FW)

Wordt een faillissement opgeheven omdat er te weinig baten zijn, dan moet dat even zichtbaar zijn als de faillietverklaring zelf. Dit artikel bepaalt dat de beschikking op dezelfde manier openbaar wordt gemaakt als het vonnis van faillietverklaring. Ook geeft het aan hoe de schuldenaar en de schuldeisers ertegen kunnen opkomen, en het stelt een drempel op voor een volgende aanvraag.

De bekendmaking

De opheffing wordt bekendgemaakt zoals de faillietverklaring: met een publicatie en met inschrijving in het centrale openbare register waarover artikel 19 Fw gaat. Dat is nodig, want vanaf dat moment is er geen curator meer en beschikt de schuldenaar weer zelf over zijn vermogen. Wie zaken met hem doet, moet dat kunnen weten.

Opkomen tegen de opheffing

De schuldenaar en de schuldeisers kunnen tegen de beschikking opkomen op dezelfde manier en binnen dezelfde termijnen als tegen een vonnis waarbij een faillietverklaring wordt geweigerd. Dat betekent in de praktijk: hoger beroep binnen acht dagen, met bijstand van een advocaat. Een schuldeiser die meent dat er wel degelijk iets te halen valt, kan dus ingrijpen.

De drempel voor een nieuwe aanvraag

Na zo'n opheffing geldt een extra eis. Doet de schuldenaar opnieuw aangifte, of dient een schuldeiser binnen drie jaar opnieuw een aanvraag in, dan moet de indiener aantonen dat er voldoende baten zijn om de kosten van het faillissement te dragen. Dat is geen formaliteit: de rechtbank wil voorkomen dat er telkens opnieuw een curator wordt aangesteld voor een boedel waarin niets zit.

Een voorbeeld

Het faillissement van een handelsonderneming is opgeheven bij gebrek aan baten. Een jaar later ontdekt een schuldeiser dat de onderneming nog een onbetaalde vordering op een afnemer blijkt te hebben. Wil hij opnieuw een faillissement, dan zal hij die bate concreet moeten onderbouwen; met de enkele stelling dat er vast nog wel iets is, komt hij er niet.

In de praktijk

Voor schuldeisers is opheffing meestal het einde van het verhaal, maar niet van de vordering: bij een natuurlijke persoon blijft de schuld gewoon bestaan en kan er later opnieuw worden geïncasseerd. Bij een rechtspersoon houdt de vennootschap door de opheffing in beginsel op te bestaan, wat volgt uit het Burgerlijk Wetboek, en valt er meestal niets meer aan te spreken.

Voor de schuldenaar die een natuurlijke persoon is, betekent opheffing dat hij zonder schone lei terugkeert in dezelfde situatie als voor het faillissement, met dezelfde schulden. Wie in die positie zit, doet er verstandig aan contact op te nemen met de schuldhulpverlening van de gemeente en te laten beoordelen of de schuldsaneringsregeling een reële mogelijkheid is.