Artikel 241a Faillissementswet (241a FW)

De afkoelingsperiode tijdens de surseance

De rechtbank kan op verzoek van elke belanghebbende of ambtshalve bij schriftelijke beschikking een afkoelingsperiode afkondigen, waarin elke bevoegdheid van derden, met uitzondering van boedelschuldeisers, tot verhaal op tot de boedel behorende goederen of tot de opeising van goederen die zich in de macht van de schuldenaar bevinden, voor een periode van ten hoogste twee maanden, niet kan worden uitgeoefend dan met machtiging van de rechter-commissaris. De rechtbank kan deze periode eenmaal verlengen met een periode van ten hoogste twee maanden.
De rechtbank kan haar beschikking beperken tot bepaalde derden en daaraan voorwaarden verbinden. De rechter-commissaris kan voorwaarden verbinden aan een door hem gegeven machtiging van een derde tot uitoefening van een aan deze toekomende bevoegdheid.
Indien een derde ter zake van zijn bevoegdheid een redelijke termijn aan de curator stelt, wordt deze termijn geschorst tijdens de afkoelingsperiode.
De afkoelingsperiode kan ook op verlangen van de schuldenaar worden afgekondigd door de rechter die de surseance verleent. De afkoelingsperiode die wordt afgekondigd met de verlening van de surseance wordt geacht te zijn ingegaan bij de aanvang van de dag waarop de surseance voorlopig is verleend.

Toelichting

Tijdens een surseance blijven derden in beginsel bevoegd om hun rechten op goederen van de schuldenaar uit te oefenen: een pandhouder kan uitwinnen, een verkoper onder eigendomsvoorbehoud kan zijn zaken terugvorderen. Dit artikel geeft de rechter de mogelijkheid dat voor een korte, begrensde periode afhankelijk te maken van toestemming van de rechter-commissaris. Die periode heet de afkoelingsperiode.

Wat de afkoelingsperiode doet

Tijdens de afkoelingsperiode kunnen derden hun bevoegdheid tot verhaal op goederen van de boedel, of tot opeising van goederen die zich in de macht van de schuldenaar bevinden, alleen uitoefenen met machtiging van de rechter-commissaris. Boedelschuldeisers vallen buiten deze blokkade. De rechten van de derden verdwijnen niet; zij mogen ze alleen even niet zelf uitoefenen.

De duur

De periode duurt ten hoogste twee maanden. De rechtbank kan haar eenmaal verlengen met opnieuw ten hoogste twee maanden. Langer dan vier maanden in totaal kan een afkoelingsperiode dus niet duren.

Wie haar afkondigt

De rechtbank kan de afkoelingsperiode afkondigen bij schriftelijke beschikking, op verzoek van elke belanghebbende of uit eigen beweging. Zij kan de beschikking beperken tot bepaalde derden en er voorwaarden aan verbinden. Ook de rechter-commissaris kan voorwaarden verbinden aan een machtiging die hij aan een derde geeft.

Daarnaast kan de afkoelingsperiode worden afgekondigd door de rechter die de surseance verleent, als de schuldenaar dat verlangt. Gebeurt dat tegelijk met de verlening, dan wordt de periode geacht te zijn ingegaan bij het begin van de dag waarop de surseance voorlopig is verleend.

Termijnen staan stil

Heeft een derde een redelijke termijn gesteld om duidelijkheid te krijgen over zijn bevoegdheid, dan wordt die termijn tijdens de afkoelingsperiode geschorst. Zo kan het aflopen van zo'n termijn niet worden gebruikt om de afkoeling in feite te doorbreken.

Een voorbeeld. Een meubelmaker krijgt surseance. Zijn houtleverancier heeft een eigendomsvoorbehoud en wil de voorraad ophalen; de bank wil de machines uitwinnen. Met een afkoelingsperiode kan er eerst worden gekeken of er een koper is voor de hele werkplaats. Wil de leverancier toch ophalen, dan moet hij daarvoor bij de rechter-commissaris zijn.

In de praktijk

Voor de ondernemer en de bewindvoerder geeft dit artikel tijd om een doorstart of een akkoord voor te bereiden zonder dat goederen intussen uit het bedrijf verdwijnen. Voor de leverancier of financier betekent het dat hij gedurende de periode niet zelfstandig kan optreden; hij kan wel om machtiging vragen, en de rechter-commissaris kan aan die machtiging voorwaarden verbinden.

Wie als schuldeiser met een afkoelingsperiode te maken krijgt, kan zijn verzoek om machtiging concreet maken: welk goed, welke waarde, welk risico bij uitstel. Dat geeft de rechter-commissaris de gegevens om over het verzoek te beslissen.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Relevante jurisprudentie

Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.

Mag de ontvanger bodembeslag leggen in de afkoelingsperiode?

Hoge Raad · 2008-10-17 · ECLI:NL:HR:2008:BE7451

Na de voorlopige surseance van lessee Memox kondigde de rechtbank een afkoelingsperiode af, de periode waarin derden hun goederen alleen met machtiging kunnen opeisen. De lessor had de geleasede machines al opgeëist, maar kon ze door de afkoelingsperiode niet weghalen; daarna legde de ontvanger bodembeslag. De Hoge Raad zet uiteen dat de afkoelingsperiode ertoe strekt de bewindvoerder of curator in de gelegenheid te stellen te bepalen welke goederen hij voor de boedel wil behouden, en niet om de ontvanger een betere positie te geven dan hij zonder die periode zou hebben gehad. Het bodembeslag kan daarom niet worden tegengeworpen aan de eigenaar die de zaken tijdig en ondubbelzinnig had opgeëist.

Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.

Wettekst