Artikel 7 Faillissementswet (7 FW)

Tussen de faillissementsaanvraag en de beslissing zit tijd, en in die tijd kan er van alles met het vermogen gebeuren. Dit artikel geeft de rechtbank de mogelijkheid om de aanvrager verlof te geven de boedel te laten verzegelen. Het is een voorlopige bewaarmaatregel: het vermogen wordt bevroren zodat het er straks, als het faillissement volgt, ook nog is.

Wanneer verzegeling mogelijk is

De maatregel kan alleen worden gevraagd zolang het onderzoek naar de aanvraag loopt, dus vóór de beslissing. De rechtbank hoeft er niet op eigen initiatief toe over te gaan: de verzoeker moet erom vragen. Zij kan aan het verlof de voorwaarde verbinden dat er zekerheid wordt gesteld tot een bedrag dat zij zelf bepaalt. Zo blijft er iets over waarop de schuldenaar zich kan verhalen als de aanvraag achteraf ongegrond blijkt.

Wie de verzegeling uitvoert

De verzegeling gebeurt niet door de verzoeker en ook niet door de deurwaarder, maar door een notaris die in het verlof wordt aangewezen. De notaris maakt daarvan een proces-verbaal op. Buiten de verzegeling blijven de zaken die volgens artikel 21 Fw sowieso buiten een faillissement vallen, zoals de niet-bovenmatige inboedel en gezelschapsdieren; van die zaken neemt de notaris een korte beschrijving in zijn proces-verbaal op.

Wie beslist

De rechtbank beslist over het verlof, want er is op dat moment nog geen faillissement en dus ook nog geen rechter-commissaris of curator. Het verlof is daarmee een beslissing in de fase vóór de uitspraak over de aanvraag zelf, en staat los van de vraag of het faillissement wordt uitgesproken. Wordt de aanvraag afgewezen, dan houdt de maatregel op en krijgt de schuldenaar zijn vermogen weer vrij ter beschikking.

Een voorbeeld

Een schuldeiser vraagt het faillissement aan van een handelaar in machines en merkt dat er in de weken daarvoor opvallend veel voorraad is verdwenen. Hij vraagt de rechtbank verlof om de bedrijfsruimte te laten verzegelen. De rechtbank verleent dat onder de voorwaarde dat hij zekerheid stelt. Een notaris verzegelt de loods; de persoonlijke inboedel van de handelaar blijft daarbuiten en wordt alleen kort beschreven.

In de praktijk

Verzegeling raakt de schuldenaar direct, want een verzegelde bedrijfsruimte betekent dat de onderneming stilligt terwijl er nog geen faillissement is. De wet bouwt daarom twee waarborgen in: de rechtbank kan zekerheidstelling verlangen, en de uitvoering ligt bij een notaris en niet bij de verzoeker zelf. Bij haar beslissing over het verlof en de hoogte van de zekerheid betrekt de rechtbank zowel het belang van behoud van vermogen als de gevolgen van de maatregel voor de schuldenaar.

Voor de schuldenaar is het belangrijk te weten dat de maatregel niet betekent dat het faillissement al vaststaat. Hij kan op de zitting over de aanvraag gewoon verweer voeren. Wordt de aanvraag afgewezen en is er schade geleden door een lichtvaardig gevraagde verzegeling, dan biedt de gestelde zekerheid daarvoor een aanknopingspunt.