Artikel 254 Faillissementswet (254 FW)

Een ontwerp van akkoord hangt aan de surseance. Eindigt de surseance voordat het akkoord definitief is bekrachtigd, dan vervalt het ontwerp. Dit artikel bepaalt dat, en het legt vooral het precieze moment vast waarop dat gebeurt.

Twee beslissingen die elkaar kunnen inhalen

Er lopen twee beslissingen naast elkaar. De ene is het vonnis waarbij de rechter het akkoord homologeert, dat wil zeggen bekrachtigt, zodat het bindend wordt. De andere is een rechterlijke beslissing waarbij de surseance wordt beëindigd. Welke van de twee het eerst onherroepelijk wordt, bepaalt de uitkomst.

Kracht van gewijsde

De wet knoopt aan bij het in kracht van gewijsde gaan van een beslissing: het moment waarop daartegen geen gewoon rechtsmiddel meer openstaat en zij dus vaststaat. Komt de beëindiging van de surseance vast te staan voordat het homologatievonnis dat doet, dan vervalt het ontwerp van akkoord. Er valt dan niets meer te bekrachtigen.

Waarom die koppeling er is

Het akkoord uit deze titel is een surseance-akkoord. Het wordt aangeboden aan de schuldeisers ten aanzien van wie de surseance werkt en het steunt op het kader dat de surseance biedt: het uitstel van betaling, de bewindvoerder die meekijkt, de vastgestelde data voor indiening en stemming. Valt dat kader weg, dan valt de grondslag onder het voorstel weg. Dat betekent niet dat er nooit meer een regeling met schuldeisers mogelijk is, maar wel dat déze poging binnen déze procedure is geëindigd.

Een voorbeeld. Een schuldenaar biedt tijdens zijn surseance een akkoord aan. De schuldeisers nemen het aan en de rechtbank homologeert het, maar een schuldeiser stelt een rechtsmiddel in, zodat de homologatie nog niet vaststaat. Terwijl dat loopt, wordt de surseance ingetrokken en komt die intrekking onherroepelijk vast te staan. Het ontwerp vervalt; de nog niet onherroepelijke homologatie kan daar niets meer aan veranderen.

In de praktijk

Voor de schuldeiser betekent dit dat een aangenomen akkoord nog geen zekerheid is zolang de bekrachtiging niet vaststaat. Zolang er nog een rechtsmiddel openstaat, kan het hele bouwwerk alsnog vervallen doordat de surseance eindigt. Dat is een reden om de berichtgeving van de bewindvoerder te blijven volgen, ook nadat er gestemd is.

Voor de ondernemer is dit een reden om vaart te maken en het voorstel realistisch te houden. Hoe langer het duurt voordat het akkoord onherroepelijk is, hoe groter de kans dat de ontwikkelingen in de onderneming de procedure inhalen en de rechter tot beëindiging van de surseance komt.

Voor de bewindvoerder scherpt dit artikel de volgorde aan waarin hij de rechtbank informeert. Een lopend akkoordtraject en een naderende beëindiging van de surseance moeten in samenhang worden bekeken, want de een maakt een einde aan de ander.