Artikel 177 Faillissementswet (177 FW)

Niemand kent een onderneming beter dan degene die haar heeft geleid. Artikel 177 Fw maakt daar gebruik van: de curator mag voor de vereffening de diensten van de gefailleerde inschakelen, en daar staat een vergoeding tegenover die de rechter-commissaris vaststelt.

Waarom dit nuttig is

Bij het te gelde maken van een boedel loopt de curator tegen praktische vragen aan. Waar staat de reservevoorraad? Welke klant betaalt altijd te laat? Hoe werkt die machine en wie zou hem willen kopen? De gefailleerde kan die vragen in een paar minuten beantwoorden, waar een buitenstaander dagen zou zoeken. Dat scheelt kosten, en die kosten komen uit de boedel.

De vergoeding

De vergoeding wordt niet afgesproken tussen de curator en de gefailleerde, maar vastgesteld door de rechter-commissaris. Dat voorkomt discussie achteraf en houdt het bedrag in verhouding tot het belang van de boedel. De schuldeisers hebben er immers belang bij dat er niet meer uit de boedel gaat dan het werk waard is.

Wat dit niet is

Het is goed om twee dingen uit elkaar te houden:

• De inlichtingenplicht. De gefailleerde moet de curator hoe dan ook alle inlichtingen geven die deze vraagt; daar staat geen vergoeding tegenover.
• Ingeschakeld worden voor werkzaamheden. Gaat het verder dan informatie geven, bijvoorbeeld meewerken aan de verkoop of aan het innen van vorderingen, dan gaat het om diensten waarvoor de rechter-commissaris een vergoeding kan bepalen.

Een voorbeeld. Bij een failliete machinefabriek is er een half afgebouwde installatie die alleen compleet iets waard is. De curator vraagt de voormalige eigenaar om die af te maken en om de gesprekken met de kandidaat-koper te voeren. De rechter-commissaris stelt daarvoor een vergoeding vast die uit de boedel wordt betaald.

In de praktijk

Voor de gefailleerde ondernemer kan dit een manier zijn om iets van inkomen te houden in een periode waarin er weinig is. Bespreek van tevoren met de curator wat er van u wordt verwacht en laat de vergoeding vastleggen voordat u begint.

Voor schuldeisers is dit artikel meestal gunstig: een boedel die met kennis van zaken wordt afgewikkeld, brengt doorgaans meer op. Vindt u de inschakeling ongepast, bijvoorbeeld omdat er vragen zijn over het handelen van de bestuurder, dan kunt u dat bij de curator of de rechter-commissaris aankaarten.

De beslissing blijft bij de curator. Is er een schuldeiserscommissie, dan moet hij wel eerst haar advies inwinnen voordat hij de gefailleerde bij de vereffening inschakelt. Verplicht om hem in te schakelen is hij niet; hij kan de vereffening ook geheel zelf ter hand nemen.