Artikel 212he Faillissementswet (212he FW)

Een verzoek van De Nederlandsche Bank om een bank failliet te verklaren, en een aangifte van de bank zelf, worden anders behandeld dan een gewone zaak. Artikel 212he Fw bepaalt dat de rechtbank dat met de meeste spoed doet, op een niet openbare zitting, en verder volgens de regels van de burgerlijke rechtspleging voor zover deze wet daarvan niet afwijkt.

Waarom haast geboden is

Bij een bank in nood loopt de schade per dag op. Klanten halen tegoeden weg, tegenpartijen trekken zich terug en de waarde van de onderneming verdampt. Hoe langer de onzekerheid duurt, hoe minder er te verdelen valt onder de schuldeisers. De wet vraagt daarom om een behandeling met de meeste spoed, wat betekent dat de zaak voorrang krijgt en dat termijnen kort zijn.

Waarom de zitting niet openbaar is

Openbaarheid van rechtspraak is het uitgangspunt, maar hier zou zij het doel ondergraven. Zou vooraf bekend worden dat de rechtbank zich buigt over het faillissement van een bank, dan kan alleen dat bericht al een run op spaartegoeden veroorzaken en de positie van alle schuldeisers verslechteren. Daarom gebeurt de behandeling achter gesloten deuren. Het besloten karakter geldt de behandeling; het faillissement zelf wordt na de uitspraak wel bekendgemaakt.

De gewone regels blijven gelden

Voor het overige verloopt de procedure volgens de rechtspleging in burgerlijke zaken, tenzij deze wet iets anders bepaalt. De bank wordt in de gelegenheid gesteld te worden gehoord en kan zich verweren tegen het oordeel dat aan het verzoek ten grondslag ligt. De rechtbank beoordeelt vervolgens of aan de voorwaarden is voldaan en spreekt het faillissement al dan niet uit.

Een voorbeeld. De Nederlandsche Bank dient op een vrijdag een verzoek in en stuurt de bank een afschrift. De rechtbank Amsterdam plant de zitting binnen enkele dagen, achter gesloten deuren, met de bestuurders en de advocaat van de bank aanwezig. Buiten de zittingszaal weet niemand dat de zaak loopt, totdat het faillissement wordt uitgesproken en bekendgemaakt.

In de praktijk

• Rekeninghouder: je hoort van een bankfaillissement pas na de uitspraak; dat is geen nalatigheid maar een bewuste keuze van de wetgever.
• Zakelijke schuldeiser: na de uitspraak gelden de gewone regels, dus meld je vordering aan bij de curator en let op de aankondigingen over de verificatie.

Voor de bank zelf betekent de spoedbehandeling dat de voorbereiding van het verweer in dagen en niet in weken wordt gemeten. Het afschrift van het verzoekschrift dat artikel 212hd Fw voorschrijft, is daarvoor het startsein.