← Terug 361 · Verplichte bijstand van een advocaat in de schuldsanering Verder 369 · De reikwijdte van het akkoord buiten faillissement →

Artikel 362 Faillissementswet (362 FW)

Bijzondere procesregels en staatssteun bij een akkoord

Wettekst

  1. De Algemene termijnenwet is niet van toepassing op de termijnen, gesteld in de artikelen 39, 40, 238, 239 en 305.
  2. De derde titel van het eerste boek van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering is niet van toepassing op verzoeken ingevolge deze wet, met uitzondering van de artikelen 262 en 269 van dat wetboek voor zover het verzoeken betreft die op basis van de tweede afdeling van titel IV worden ingediend in het kader van een besloten akkoordprocedure buiten faillissement of een openbare akkoordprocedure buiten faillissement.
  3. De rechtbank weigert homologatie van een akkoord, bedoeld in deze wet, indien het akkoord niet voorziet in de terugbetaling van de staatssteun die ingevolge een Commissiebesluit als bedoeld in artikel 1 van de Wet terugvordering staatssteun moet worden teruggevorderd.

Toelichting

Dit slotartikel bevat drie regels van uiteenlopende aard: over de berekening van bepaalde termijnen, over de procesregels die op verzoeken in deze wet van toepassing zijn, en over akkoorden waarin terug te vorderen staatssteun niet is verwerkt.

Termijnen die niet opschuiven

De Algemene termijnenwet zorgt er normaal gesproken voor dat een termijn die op een zaterdag, zondag of algemeen erkende feestdag afloopt, doorschuift naar de eerstvolgende werkdag. Voor de termijnen in de artikelen 39, 40, 238, 239 en 305 Fw geldt dat niet: die lopen af op de dag zelf.

Dat is geen willekeur. Het gaat om bepalingen over lopende overeenkomsten zoals huur en arbeidsovereenkomsten in faillissement en surseance en over huur in de schuldsaneringsregeling. Daar moet op een vaste dag duidelijk zijn waar partijen aan toe zijn, ook als die dag in het weekend valt.

Andere procesregels

Verzoeken op grond van deze wet volgen niet de algemene regels voor verzoekschriftprocedures uit het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering. De Faillissementswet heeft haar eigen, snellere procedure met eigen termijnen en eigen oproepingsregels.

Er is één uitzondering. Voor verzoeken die worden gedaan in het kader van een besloten of openbare akkoordprocedure buiten faillissement blijven twee bepalingen uit dat wetboek wél gelden. Die procedure kent nu eenmaal een meer gewone processuele inrichting.

Staatssteun die moet worden terugbetaald

De rechtbank weigert de homologatie van een akkoord als daarin niet is voorzien in de terugbetaling van staatssteun die op grond van een besluit van de Europese Commissie moet worden teruggevorderd. De Wet terugvordering staatssteun geeft daarvoor het kader.

De achtergrond is dat een akkoord anders zou kunnen worden gebruikt om een Europese terugvorderingsverplichting te ontlopen. Een akkoord mag een onderneming lucht geven, maar niet ten koste van een verplichting die uit het Europese recht voortvloeit. Deze regel geldt voor de akkoorden die deze wet kent, dus niet alleen voor het akkoord in de schuldsaneringsregeling.

Een voorbeeld. Een onderneming die eerder steun ontving die volgens een besluit van de Commissie moet worden terugbetaald, biedt haar schuldeisers een akkoord aan waarin die terugbetaling niet is opgenomen. Ook als de schuldeisers instemmen, wijst de rechtbank de homologatie af.

In de praktijk

Rekent u een termijn uit die in een van de genoemde artikelen staat, ga dan niet uit van de gewone regel dat het weekend meetelt in uw voordeel. Reken tot en met de laatste dag zelf en zorg dat uw brief of verzoek daarvóór binnen is.

Werkt u aan een akkoord voor een onderneming die ooit overheidssteun heeft ontvangen, laat dan vooraf uitzoeken of er een terugvorderingsbesluit ligt. Ontbreekt de terugbetaling in het voorstel, dan strandt het akkoord bij de rechtbank, hoe groot de steun onder de schuldeisers ook is.

Twijfelt u over de procedure die op uw verzoek van toepassing is, houd dan de Faillissementswet zelf aan als uitgangspunt en laat u bij een akkoordprocedure buiten faillissement adviseren; daar gelden op onderdelen andere regels.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Relevante jurisprudentie

Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.

  1. Kostenveroordeling bij verzoeken onder de Faillissementswet

    Hoge Raad · 2008-04-11 · ECLI:NL:HR:2008:BC2721

    De Faillissementswet verklaart de algemene regeling voor verzoekschriftprocedures uit het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering niet van toepassing op verzoeken ingevolge die wet. Betoogd werd dat daardoor geen proceskostenveroordeling mogelijk is. De Hoge Raad verwerpt dat: die uitsluiting is ingevoerd vanwege de eigen rechtsgang van de Faillissementswet, uit de wetsgeschiedenis blijkt niet dat de wetgever wilde breken met de eerdere rechtspraak waarin een kostenveroordeling wel mogelijk was, en de Faillissementswet voorziet zelf niet in een regeling daarover. Een uitspraak op een verzoek ingevolge die wet kan dus een kostenveroordeling inhouden, ook in hoger beroep; of daarvoor aanleiding is, bepaalt de rechter die over de feiten oordeelt.

  2. Ook ambtshalve, en in elke procedure van deze wet

    Hoge Raad · 2017-12-15 · ECLI:NL:HR:2017:3143

    Een schuldeiser had de rechter-commissaris op de voet van art. 69 Fw gevraagd de curator te bevelen met haar in onderhandeling te treden. Nadat dat verzoek was afgewezen, verklaarde de rechtbank het hoger beroep ongegrond en veroordeelde zij de schuldeiser uitvoerbaar bij voorraad in de proceskosten van de curator. De Hoge Raad overweegt dat ook in de procedure die volgt op zo'n verzoek onder de Faillissementswet, overeenkomstig art. 362 Rv in verbinding met art. 289 Rv, een proceskostenveroordeling kan worden uitgesproken, en dat de rechter dat ook ambtshalve kan doen; gaat het om een veroordeling ten laste van de failliet of van de boedel, dan moet hij terughoudendheid betrachten. Dezelfde lijn geldt voor de uitvoerbaarverklaring bij voorraad van die kostenveroordeling, op grond van art. 362 Rv in verbinding met art. 288 Rv.

Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.

← Terug 361 · Verplichte bijstand van een advocaat in de schuldsanering Verder 369 · De reikwijdte van het akkoord buiten faillissement →