Artikel 290 Faillissementswet (290 FW)

Zodra de schuldsaneringsregeling is uitgesproken, valt het vermogen van de schuldenaar onder de regeling en gaat de bewindvoerder aan het werk. Soms is er meer nodig om te voorkomen dat er in de tussentijd iets misgaat met dat vermogen. Dit artikel geeft de rechter de ruimte om daarvoor maatregelen te nemen.

Een open bevoegdheid

De wet schrijft niet voor welke voorzieningen dat zijn. Zij zegt alleen dat de rechter de maatregelen kan treffen die hij nodig vindt om de belangen van de schuldeisers te beschermen. Die open formulering is bewust gekozen: wat nodig is, hangt af van de zaak. Denk aan het veiligstellen van administratie of van goederen waarvan te vrezen valt dat zij anders uit beeld raken.

De maatregelen dienen het belang van de gezamenlijke schuldeisers, niet dat van één van hen. Zij zijn ook geen straf: het gaat erom dat er straks nog iets te verdelen valt en dat de bewindvoerder zijn werk kan doen.

Wie ze kan treffen

Er zijn twee momenten. Bij de uitspraak waarmee de schuldsaneringsregeling van toepassing wordt verklaard, kan de rechter meteen voorzieningen in die uitspraak opnemen. Daarna kan de rechter-commissaris hetzelfde doen zolang de regeling loopt. Hij kan dat op verzoek van de bewindvoerder, op verzoek van een of meer schuldeisers, of uit eigen beweging.

Ook hier is de rolverdeling van belang: in de schuldsaneringsregeling houdt een rechter-commissaris toezicht en voert een bewindvoerder uit. Van een curator is geen sprake; die hoort bij het faillissement.

Rechtsmiddelen

Tegen beschikkingen van de rechter-commissaris staat in beginsel gedurende korte tijd hoger beroep op de rechtbank open. Voor de voorzieningen die hij op grond van dit artikel treft, geldt dat niet: artikel 315 Fw noemt deze beschikkingen uitdrukkelijk als uitzondering. Wie het er niet mee eens is, kan de rechter-commissaris wel vragen zijn maatregel te heroverwegen, bijvoorbeeld omdat de omstandigheden zijn veranderd.

Een voorbeeld. Kort na de uitspraak blijkt dat er nog een bestelbus op naam van de schuldenaar staat en dat onduidelijk is waar die zich bevindt. De bewindvoerder vraagt de rechter-commissaris een voorziening te treffen zodat het voertuig en de bijbehorende papieren worden veiliggesteld tot duidelijk is wat de waarde ervan is.

In de praktijk

Voor de schuldenaar betekent dit artikel vooral: werk mee en houd niets achter. Voorzieningen worden getroffen als er onduidelijkheid of onrust is over het vermogen; open kaart spelen met uw bewindvoerder maakt ze meestal overbodig.

Voor de schuldeiser is dit een van de weinige momenten waarop hij zelf iets in gang kan zetten. Ziet u concrete aanwijzingen dat goederen dreigen te verdwijnen of dat de administratie niet veilig is, leg dat dan onderbouwd voor aan de bewindvoerder en zo nodig aan de rechter-commissaris.