De surseance werkt niet ten aanzien van: 1°. vorderingen waaraan voorrang is verbonden, behoudens voorzover zij niet verhaald kunnen worden op de goederen waarop de voorrang rust; 2°. vorderingen wegens kosten van levensonderhoud of van verzorging of opvoeding, verschuldigd krachtens de wet en vastgesteld bij overeenkomst of rechterlijke uitspraak, behoudens voorzover het gaat om vóór de aanvang der surseance vervallen termijnen, waarvan de rechtbank het bedrag heeft vastgesteld, waarvoor de surseance werkt; 3°. termijnen van huurkoop en van scheepshuurkoop.
Artikel 232 Faillissementswet (232 FW)
Vorderingen waarvoor de surseance niet werkt
Wettekst
Toelichting
Een surseance van betaling beschermt lang niet tegen alle schuldeisers. Dit artikel somt drie categorieën vorderingen op waarvoor de surseance simpelweg niet werkt. Wie zo'n vordering heeft, kan gewoon betaling verlangen en zo nodig verhaal halen, alsof er geen surseance was. Het uitstel van betaling geldt dus alleen tegenover de schuldeisers die niet in een van deze categorieën vallen.
Vorderingen met voorrang
De eerste categorie zijn vorderingen waaraan voorrang is verbonden. Dat is ruimer dan pand en hypotheek: ook de wettelijke voorrechten vallen eronder, zoals dat van de Belastingdienst. Het artikel bepaalt dat de surseance voor deze vorderingen wel werkt voor zover zij niet kunnen worden verhaald op de goederen waarop de voorrang rust.
Schuldeisers met zekerheden of een voorrecht behouden zo hun mogelijkheden tot verhaal, ook tijdens de surseance. Schuldeisers zonder voorrang zijn aangewezen op het uitstel en op een eventueel akkoord.
Levensonderhoud, verzorging en opvoeding
De tweede categorie zijn vorderingen wegens kosten van levensonderhoud, verzorging of opvoeding die op de wet berusten en zijn vastgesteld bij overeenkomst of rechterlijke uitspraak. Denk aan een onderhoudsbijdrage voor een kind of een ex-partner. Die verplichtingen lopen door; de surseance is geen reden om ze op te schorten.
Er is één nuance. Gaat het om termijnen die al vóór het begin van de surseance waren vervallen, dan kan de rechtbank daarvan een bedrag vaststellen; voor dát bedrag werkt de surseance wel. Is de oude achterstand hoger dan wat de rechtbank heeft vastgesteld, dan blijft het meerdere erbuiten en kan de onderhoudsgerechtigde daarvoor gewoon betaling en verhaal blijven zoeken. Oude achterstanden worden dus anders behandeld dan de lopende verplichting.
Termijnen van huurkoop
De derde categorie zijn termijnen van huurkoop en van scheepshuurkoop. Wie een goed op huurkoop heeft, moet de termijnen dus blijven betalen; de surseance geeft daarvoor geen uitstel.
Een voorbeeld. Een transportondernemer krijgt surseance. De bank met een pandrecht op zijn vrachtwagens valt buiten de regeling, net als de huurkooptermijnen voor een heftruck en de onderhoudsbijdrage voor zijn kinderen. De onbetaalde facturen van zijn brandstofleverancier en zijn boekhouder vallen er wel onder; die schuldeisers moeten wachten.
In de praktijk
Voor schuldeisers is de eerste vraag altijd: val ik onder een van deze drie categorieën? Zo ja, dan kunt u betaling en verhaal blijven zoeken. Zo nee, dan geldt het uitstel ook voor u en hangt uw positie af van de verdere afwikkeling van de surseance, bijvoorbeeld van een akkoord.
Voor de ondernemer is dit artikel de reden om vóór een surseanceverzoek in kaart te brengen welke verplichtingen gewoon doorlopen. Betalingen aan schuldeisers met voorrang, onderhoudsbijdragen en huurkooptermijnen moeten ook tijdens de surseance worden voldaan, en daarmee moet in de liquiditeitsplanning rekening worden gehouden.