Artikel 219 Faillissementswet (219 FW)

Wie het niet eens is met de beslissing van de rechtbank over de definitieve surseance, kan naar het gerechtshof. Dit artikel bepaalt wie dat hoger beroep mag instellen, hoeveel tijd daarvoor staat en hoe je de zaak aanhangig maakt. Het beroepsrecht hangt af van de uitkomst: bij een afwijzing is het de schuldenaar die door kan procederen, bij een verlening is dat een schuldeiser. Tegen de voorlopige verlening staat dit hoger beroep niet open; daartegen geeft artikel 215a Fw schuldeisers alleen een kort verzetsrecht wegens het ontbreken van internationale bevoegdheid.

Wie in hoger beroep kan

Wijst de rechtbank het verzoek af, dan kan de schuldenaar zelf naar het hof. Dat is voor hem meestal urgent, want op een afwijzing volgt vaak meteen de faillietverklaring. Is de surseance juist verleend, dan komt het beroepsrecht toe aan iedere schuldeiser die zich niet vóór het verlenen daarvan heeft verklaard. Wie zich eerder achter het verzoek schaarde, kan zich dus niet alsnog bedenken en het hof inschakelen.

De termijn van acht dagen

Er staan acht dagen voor, gerekend vanaf de dag na de uitspraak. Die termijn is kort en onverbiddelijk: wie te laat is, wordt niet in zijn beroep ontvangen. Voor een schuldeiser betekent dit dat hij de aankondiging van de surseance actief in de gaten moet houden en niet kan wachten tot hij een brief van de bewindvoerder krijgt.

Hoe het beroep wordt ingesteld

Wie in beroep wil, dient daartoe een verzoek in bij de griffie van het gerechtshof dat over de surseance moet oordelen. De voorzitter bepaalt terstond dag en uur van de behandeling; er wordt niet gewacht op een gewone rolzitting, omdat de zaak geen uitstel verdraagt.

Stelt een schuldeiser het beroep in, dan rust op hem een extra plicht. Uiterlijk op de vierde dag na de dag waarop hij zijn verzoek indiende, laat hij door een deurwaarder een exploot uitbrengen aan de advocaat die het verzoek om surseance had ingediend. Daarin staan zowel het beroep als het tijdstip van de behandeling. Die kennisgeving geldt tegelijk als oproeping van de schuldenaar, zodat een aparte oproep achterwege blijft.

Bekendmaking en het dossier

De griffier van het gerechtshof kondigt het beroep en het tijdstip van behandeling aan in de Staatscourant, zodat ook andere betrokkenen weten dat de zaak nog niet vaststaat. Hij meldt het beroep bij de griffier van de rechtbank, neemt de stukken over die bij het verzoek om surseance zijn ingediend en waarnaar artikel 214 Fw verwijst, en legt die op zijn griffie voor iedereen kosteloos ter inzage.

Een voorbeeld. Een groothandel levert al jaren aan een bouwbedrijf en hoort dat de rechtbank dat bedrijf definitief surseance heeft verleend. Zij heeft zich nooit vóór de surseance uitgesproken en meent dat er niets meer te redden valt. Zij dient binnen acht dagen na de uitspraak een verzoek in bij het hof en laat drie dagen later een exploot bezorgen bij de advocaat van het bouwbedrijf.

In de praktijk

Een hoger beroep houdt de zaak niet stil. De beschikking waarbij de surseance definitief wordt toegestaan is volgens artikel 222 Fw uitvoerbaar bij voorraad, dus de bewindvoerder en de schuldenaar gaan gewoon door zolang het hof nog niet heeft beslist. Voor de schuldeiser is het beroep daarom vooral zinvol als hij echt meent dat de onderneming geen reële kans op herstel heeft; voor de schuldenaar is het na een afwijzing vaak de laatste route om een faillissement af te wenden.