Boek 1 Artikel 384 (1:384 BW)

Tegen een uitspraak waarbij curatele is opgelegd, staat hoger beroep open en daarna cassatie. Dit artikel regelt wat er gebeurt als die weg succes heeft: wordt de beschikking vernietigd en het verzoek alsnog afgewezen, dan eindigt de taak van de curator de dag na die uitspraak. Wat de curator intussen heeft gedaan, blijft geldig.

Het einde van de taak

De curator legt zijn taak neer, maar niet met terugwerkende kracht: daarvoor geldt een vast moment, de dag na de uitspraak. Met de handelingsonbekwaamheid ligt het anders. Die vloeit niet voort uit het einde van de taak maar uit de curatele zelf (artikel 1:381 lid 2 BW), en zij eindigt dus met de vernietiging van de beschikking en de afwijzing van het verzoek. Voor de curator betekent dit in de praktijk dat hij zijn beheer moet afwikkelen en rekening en verantwoording moet afleggen.

Wat er blijft staan

Handelingen die de curator heeft verricht, of die met zijn toestemming zijn verricht, blijven voor de betrokkene bindend. Dat kan hard aanvoelen als u de curatele van meet af aan onterecht vond, maar het is onmisbaar. In de tussentijd zijn rekeningen betaald, is huur voldaan, zijn contracten opgezegd en hebben derden op de bevoegdheid van de curator vertrouwd. Zouden al die handelingen achteraf wegvallen, dan zou niemand nog met een curator zaken durven doen.

Wie hierdoor wordt beschermd

De bepaling beschermt twee partijen tegelijk. De derde die te goeder trouw met de curator handelde, weet dat zijn overeenkomst standhoudt. En de betrokkene zelf houdt de resultaten van beheer dat in zijn belang is gevoerd, zoals betaalde vaste lasten en een lopende verzekering. Wat blijft staan zijn de handelingen; de bevoegdheid om nieuwe te verrichten vervalt.

Een voorbeeld

Een vrouw wordt onder curatele gesteld op verzoek van familie. Zij gaat in hoger beroep en het hof vernietigt de beschikking en wijst het verzoek af. De dag na die uitspraak eindigt de taak van haar curator. De huur die hij het afgelopen halfjaar heeft betaald en het abonnement dat hij namens haar heeft opgezegd, blijven in stand. Vanaf de volgende dag regelt zij haar zaken weer zelf en kan zij van de curator een afsluitende verantwoording verlangen.

In de praktijk

Bent u het niet eens met een uitgesproken curatele, dan kunt u zelf in beroep gaan; u hebt daarvoor uw curator niet nodig (artikel 1:381 BW). Bereid de overdracht praktisch voor: vraag om een overzicht van rekeningen, lopende contracten en openstaande posten, en laat de bank en andere partijen weten dat de curatele is vervallen. Verwacht u dat de zorg over uw situatie blijft bestaan, bespreek dan of een lichtere voorziening past, zoals bewind of mentorschap of een volmacht.