← Terug 1:254 · Wat een gecertificeerde instelling is Verder 1:256 · Ondertoezichtstelling van een minderjarige asielzoeker in de opvang →

Boek 1 Artikel 255 (1:255 BW)

De gronden voor ondertoezichtstelling

Wettekst

  1. De kinderrechter kan een minderjarige onder toezicht stellen van een gecertificeerde instelling indien een minderjarige zodanig opgroeit dat hij in zijn ontwikkeling ernstig wordt bedreigd, en: a. de zorg die in verband met het wegnemen van de bedreiging noodzakelijk is voor de minderjarige of voor zijn ouders of de ouder die het gezag uitoefenen, door dezen niet of onvoldoende wordt geaccepteerd, en b. de verwachting gerechtvaardigd is dat de ouders of de ouder die het gezag uitoefenen binnen een gelet op de persoon en de ontwikkeling van de minderjarige aanvaardbaar te achten termijn, de verantwoordelijkheid voor de verzorging en opvoeding, bedoeld in artikel 247, tweede lid, in staat zijn te dragen.
  2. De kinderrechter kan een minderjarige onder toezicht stellen op verzoek van de raad voor de kinderbescherming of het openbaar ministerie. Tevens zijn een ouder en degene die niet de ouder is en de minderjarige als behorende tot zijn gezin verzorgt en opvoedt bevoegd tot het doen van het verzoek indien de raad voor de kinderbescherming niet tot indiening van het verzoek overgaat.
  3. Indien de raad niet tot indiening van een verzoek tot ondertoezichtstelling overgaat nadat hij een verzoek tot onderzoek als bedoeld in artikel 2.4, eerste lid, van de Jeugdwet heeft ontvangen, deelt hij dit schriftelijk mee aan het college van burgemeester en wethouders dat het verzoek heeft gedaan. De burgemeester kan na ontvangst van die mededeling de raad voor de kinderbescherming verzoeken het oordeel van de kinderrechter te vragen of het noodzakelijk is de minderjarige onder toezicht te stellen van een gecertificeerde instelling. De raad voor de kinderbescherming die van de burgemeester zodanig verzoek ontvangt, vraagt binnen twee weken na de dagtekening van dat verzoek het oordeel van de kinderrechter of een ondertoezichtstelling van de minderjarige moet volgen. In dat geval kan de kinderrechter de ondertoezichtstelling ambtshalve uitspreken.
  4. De kinderrechter vermeldt in de beschikking de concrete bedreigingen in de ontwikkeling van de minderjarige alsmede de daarop afgestemde duur waarvoor de ondertoezichtstelling zal gelden.
  5. Indien het verzoek, bedoeld in het tweede lid, niet alle minderjarigen betreft over wie de ouders of de ouder het gezag uitoefenen, kan de kinderrechter dit op verzoek van de raad voor de kinderbescherming of ambtshalve aanvullen, en deze minderjarigen, mits aan de grond van het eerste lid is voldaan, eveneens onder toezicht stellen.

Toelichting

De ondertoezichtstelling is de lichtste kinderbeschermingsmaatregel: de ouders houden het gezag, maar krijgen een gecertificeerde instelling naast zich die de opvoeding begeleidt en op onderdelen kan sturen. Dit artikel bepaalt wanneer de kinderrechter die maatregel kan opleggen, wie erom kan vragen en wat er in de beslissing moet staan.

De drie eisen

Eerst moet er sprake zijn van een ernstige bedreiging in de ontwikkeling van het kind. Het gaat dus niet om zorgen in het algemeen, maar om een concrete bedreiging voor de ontwikkeling. Daarnaast moet de zorg die nodig is om die bedreiging weg te nemen, niet of onvoldoende worden aanvaard. Dat kan gaan om zorg voor het kind of om zorg voor de ouders met gezag, en het niet aanvaarden kan van de ouders komen maar ook van het kind zelf. Wordt de nodige zorg door alle betrokkenen aanvaard, dan is de maatregel niet aan de orde.

De derde eis kijkt vooruit: er moet gerechtvaardigde verwachting zijn dat de ouders binnen een aanvaardbare termijn zelf weer de verantwoordelijkheid voor de verzorging en opvoeding kunnen dragen. Wat aanvaardbaar is, wordt bepaald door de persoon en de ontwikkeling van het kind; voor een baby is die termijn korter dan voor een tiener. Is die verwachting er niet, dan is de ondertoezichtstelling niet het passende middel en komt een verdergaande maatregel in beeld.

Wie het kan verzoeken

De raad voor de kinderbescherming en het openbaar ministerie kunnen de kinderrechter om een ondertoezichtstelling vragen. Gaat de raad niet tot een verzoek over, dan mogen ook een ouder en degene die het kind als lid van zijn gezin verzorgt en opvoedt, zoals een pleegouder, het verzoek zelf indienen.

Er is nog een route. Heeft het college van burgemeester en wethouders de raad om onderzoek gevraagd en dient de raad daarna geen verzoek in, dan meldt hij dat schriftelijk aan het college. De burgemeester kan de raad dan vragen het oordeel van de kinderrechter te vragen. De raad moet dat binnen twee weken doen, waarna de rechter de ondertoezichtstelling uit eigen beweging kan uitspreken.

Wat er in de beschikking staat

De kinderrechter moet in zijn beslissing de concrete bedreigingen in de ontwikkeling van het kind benoemen en de duur van de maatregel daarop afstemmen. Dat is voor ouders belangrijk: het maakt zichtbaar waar de zorgen precies zitten en waaraan gewerkt moet worden. Zonder die concrete beschrijving is niet te beoordelen wanneer de maatregel kan eindigen.

Betreft het verzoek niet alle kinderen over wie het gezag wordt uitgeoefend, dan kan de kinderrechter het aanvullen, op verzoek van de raad of uit eigen beweging, en ook die andere kinderen onder toezicht stellen als aan de grond is voldaan.

Een voorbeeld. Bij een gezin met een zoon van acht spelen ernstige zorgen over verzuim en verwaarlozing. Hulp is aangeboden maar komt niet van de grond. De raad verzoekt een ondertoezichtstelling; de kinderrechter benoemt in zijn beslissing wat de bedreigingen zijn en voor welke termijn de maatregel geldt.

In de praktijk

U wordt als ouder opgeroepen voor de zitting en kunt daar uw kant van het verhaal vertellen; laat u bijstaan door een advocaat, want daar bestaat gesubsidieerde rechtsbijstand voor. Lees de beschikking goed: de daarin genoemde bedreigingen bepalen waar de komende periode aan wordt gewerkt. Een kind van twaalf jaar of ouder wordt in de regel door de rechter gehoord.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.
← Terug 1:254 · Wat een gecertificeerde instelling is Verder 1:256 · Ondertoezichtstelling van een minderjarige asielzoeker in de opvang →