Boek 1 Artikel 176 (1:176 BW)

Echtgenoten die van tafel en bed zijn gescheiden, blijven getrouwd. Komen zij weer bij elkaar, dan hoeven zij dus niet opnieuw te trouwen. Dit artikel regelt hoe zij de scheiding ongedaan maken: door verzoening, die pas werkt op het moment waarop zij samen in het huwelijksgoederenregister laten inschrijven dat de scheiding is opgehouden te bestaan.

Weer samenwonen is niet genoeg

Alleen feitelijk weer bij elkaar gaan wonen, maakt geen einde aan de scheiding van tafel en bed. Er moet een inschrijving zijn, en die kan alleen op een eensluidend verzoek van beide echtgenoten. Een van beiden kan de verzoening dus niet alleen doordrukken. Dat is een bewuste keuze van de wetgever: derden en schuldeisers moeten uit het register kunnen opmaken hoe de vermogensrechtelijke verhouding tussen de echtgenoten is.

Wat er herleeft

Vanaf de inschrijving herleven alle gevolgen van het huwelijk van rechtswege, alsof er geen scheiding van tafel en bed was geweest. Het huwelijk gaat dus verder op de oude voet, met dezelfde vermogensrechtelijke regels als voorheen. Wilt u dat juist niet, bijvoorbeeld omdat u voortaan gescheiden vermogens wilt aanhouden, dan zult u daarvoor huwelijkse voorwaarden bij de notaris moeten laten maken.

De tussenperiode blijft staan

Net als bij hertrouwen met de eigen ex-echtgenoot geldt: wat in de tussenliggende periode is gedaan, wordt beoordeeld naar het moment waarop het gebeurde. Verkopen, leningen en andere rechtshandelingen uit de periode van de scheiding blijven dus geldig zoals zij toen waren. Voor het overige doet de wet alsof de scheiding van tafel en bed er nooit is geweest; die beoordeling naar het tijdstip van handelen is daarop de enige uitzondering.

Een voorbeeld. Twee echtgenoten leven twee jaar van tafel en bed gescheiden. In die periode koopt een van beiden een auto op afbetaling. Verzoenen zij zich en laten zij dat inschrijven, dan blijft die koop gewoon geldig zoals hij is gesloten. Daarmee is nog niet gezegd in wiens vermogen de auto en de afbetalingsschuld terechtkomen: door de herleving wordt de vermogensrechtelijke verhouding tussen de echtgenoten hersteld.

In de praktijk

Regel de inschrijving echt en laat het niet bij goede bedoelingen: zonder inschrijving blijft de scheiding van tafel en bed bestaan, met alle gevolgen voor uw vermogen en voor de bevoegdheden van uw schuldeisers. Bespreek vooraf met een notaris of u de oude situatie wilt herstellen of iets anders wilt afspreken. Zet ook uw testament en uw begunstigingen op verzekeringen weer op een rij.