Boek 1 Artikel 338 (1:338 BW)

Een voogd die begint, moet eerst vaststellen wat het kind heeft. Artikel 1:338 BW verplicht hem het vermogen zoals dat er bij de aanvang van de voogdij bij staat zo snel mogelijk te laten inventariseren, en daarvan op twee momenten opgave te doen bij de rechtbank. Zo ligt vanaf het begin vast waarover hij het beheer voert, en daarmee ligt ook vast waarover hij later verantwoording moet afleggen.

Twee termijnen, twee documenten

• Binnen acht weken doet de voogd schriftelijk opgave van het contante geld, de effecten aan toonder en de spaarbankboekjes die er bij het begin van de voogdij waren. Dat is een snelle momentopname van wat direct te gelde te maken is.

- Binnen acht maanden levert hij een boedelbeschrijving in: een volledig overzicht van het vermogen, door hem ondertekend als bevestiging dat het klopt. Daarin staan ook de wijzigingen die zich hebben voorgedaan tot het moment waarop de beschrijving wordt opgemaakt.

Waar het naartoe moet

Beide stukken gaan naar de griffie van de rechtbank van het arrondissement waarin het kind woont. Het toezicht op het bewind van de voogd ligt bij de kantonrechter, die deel uitmaakt van diezelfde rechtbank. De voogd hoeft dus geen procedure te beginnen; hij levert de stukken in. Woont het kind later elders, dan blijft van belang dat de kantonrechter weet waar het kind verblijft.

Waarom dit zo strak geregeld is

Een minderjarige kan zijn eigen vermogen niet bewaken. De boedelbeschrijving is daarom het nulpunt van de verantwoording: als de voogdij eindigt of als er discussie ontstaat over slecht bewind, wordt teruggekeken naar wat er aan het begin was. Ontbreekt die beschrijving, dan staat de voogd zwak, want hij kan dan moeilijk laten zien dat er niets is weggeraakt. De ondertekening maakt hem persoonlijk verantwoordelijk voor de juistheid.

Een voorbeeld. Na het overlijden van beide ouders wordt een tante voogd over twee kinderen. Zij vraagt bij de banken de saldi op de dag van overlijden op, laat de woning taxeren en zet alles op een rij. Binnen acht weken meldt zij het contante geld en de spaartegoeden aan de griffie; ruim binnen acht maanden levert zij de ondertekende boedelbeschrijving in, waarin zij ook vermeldt dat de woning inmiddels is verkocht.

In de praktijk

Begin meteen met verzamelen: bankafschriften rond de begindatum, polissen, een eventuele verklaring van erfrecht, gegevens over onroerend goed. Is het vermogen klein, dan mag u onder voorwaarden volstaan met een verklaring volgens een vast model in plaats van een volledige boedelbeschrijving; artikel 1:339 BW regelt dat. Lukt het niet binnen de termijn, wacht dan niet af maar vraag de kantonrechter om uitstel, want artikel 1:340 BW verbindt gevolgen aan stilzitten.