Boek 1 Artikel 96b (1:96b BW)

Bij een aankoop of een schuld die uit het verkeerde vermogen wordt betaald, ontstaat over en weer een recht op vergoeding. De wet geeft aan hoe hoog zo'n vergoeding is, maar die maatstaf is niet dwingend: echtgenoten mogen samen vastleggen welk bedrag zij beloopt. Dat kan bij een aankoop die met eigen geld is betaald, bij een schuld die uit het andere vermogen is voldaan, en bij premies die de gemeenschap droeg voor een begunstiging bij een sommenverzekering.

Wat u kunt afspreken

Het artikel spreekt alleen van het 'anders bepalen' van het beloop van de vergoedingen uit de artikelen 1:95, 1:96 en 1:96a BW. Wat de echtgenoten afspreken, gaat dus over de hoogte van het bedrag dat de een de ander of de gemeenschap verschuldigd is. Wie welk goed verkrijgt en of een goed in de gemeenschap valt, volgt nog steeds uit de artikelen 1:94 en 1:95 BW.

Geen vergoeding waar u een verplichting nakomt

Artikel 1:87 lid 4, tweede zin, BW is van overeenkomstige toepassing: er hoeft niets te worden vergoed voor zover met de betaling een verbintenis wordt nagekomen die op de betalende echtgenoot zelf rustte. Wie betaalt voor iets waartoe hij zelf verplicht was, houdt daar dus geen vordering aan over.

Als de som niet meer te maken is

Laat het bedrag zich niet precies berekenen, dan wordt het geschat; bij een geschil doet de rechter dat. Wie de stukken van zijn inleg kan overleggen, kan een berekend bedrag onderbouwen in plaats van op een schatting aangewezen te zijn.

In de praktijk

Het artikel spreekt eenvoudig van een overeenkomst tussen de echtgenoten. Hoe zo'n afspraak later wordt bewezen, is een andere vraag: een stuk waarin staat om welk goed, welk bedrag en welke datum het gaat, en dat beide echtgenoten hebben ondertekend, maakt dat bewijs eenvoudiger dan een algemene clausule zonder cijfers of een mondelinge afspraak.