Boek 1 Artikel 80b (1:80b BW)

Deze korte bepaling heeft grote gevolgen: op het geregistreerd partnerschap zijn de titels over de rechten en plichten van echtgenoten, over de wettelijke gemeenschap van goederen en over huwelijkse voorwaarden van overeenkomstige toepassing. Wat de wet voor gehuwden regelt, geldt dus ook voor geregistreerde partners. Eén onderdeel is uitgezonderd: scheiding van tafel en bed bestaat bij het partnerschap niet.

Wat er daardoor geldt

• Onderlinge verplichtingen: partners zijn elkaar getrouwheid, hulp en bijstand verschuldigd en moeten elkaar het nodige verschaffen.
• Kosten van de huishouding: die dragen de partners samen, naar de maatstaf die de wet voor echtgenoten geeft.
• Toestemming van de ander: voor bepaalde ingrijpende rechtshandelingen, zoals de verkoop van de gezamenlijke woning, is de handtekening van de partner nodig.

- Vermogensregime: bij registratie zonder afspraken ontstaat van rechtswege dezelfde gemeenschap als bij een huwelijk zonder voorwaarden.

Afspraken bij de notaris

Willen partners iets anders dan het wettelijke stelsel, dan maken zij partnerschapsvoorwaarden bij de notaris, precies zoals gehuwden huwelijkse voorwaarden maken. Dat kan vóór de registratie en ook tijdens het partnerschap. Zonder notariële akte gelden die afspraken niet; een onderhandse overeenkomst tussen de partners is voor het vermogensregime niet genoeg.

De uitzondering: geen scheiding van tafel en bed

Gehuwden kunnen kiezen voor scheiding van tafel en bed: het huwelijk blijft dan bestaan, maar de belangrijkste gevolgen worden ontkoppeld. Voor geregistreerde partners bestaat die tussenvorm niet. Willen zij uit elkaar, dan eindigt het partnerschap echt, langs de wegen die de wet daarvoor geeft in artikel 1:80c BW.

Waar het partnerschap wél verschilt

Deze bepaling gaat over de gevolgen tussen de partners. Daarbuiten zijn er nog verschillen met het huwelijk, vooral bij de beëindiging: hebben de partners geen gezag over kinderen die van hen samen zijn, en oefenen zij het gezag over een kind evenmin samen met iemand die geen ouder is, dan kan het partnerschap buiten de rechter om met een overeenkomst eindigen, terwijl een huwelijk altijd door de rechter wordt ontbonden. Ook bij de afstamming gelden voor partners deels eigen regels.

In de praktijk

Een stel kiest bewust voor registratie in plaats van trouwen, omdat een ceremonie hen niet aanspreekt. Financieel maakt die keuze weinig uit: zij zitten in hetzelfde vermogensregime, zijn samen aansprakelijk voor de kosten van de huishouding en hebben elkaars toestemming nodig voor de verkoop van het huis. Wie dat niet wil, moet naar de notaris, niet naar de gemeente.

Ga er dus niet van uit dat een partnerschap vrijblijvender is dan een huwelijk. Laat u vóór de registratie voorlichten over het vermogensregime, zeker als een van beiden een onderneming heeft, schulden meebrengt of een woning inbrengt.