Boek 6 Artikel 86 (6:86 BW)

Een schuldenaar die in verzuim is, kan die toestand beëindigen door alsnog te presteren. Dit artikel bepaalt dat hij dat niet met een half aanbod kan doen. Zolang hij niet tegelijk aanbiedt de schade te vergoeden die inmiddels verschuldigd is geworden en de kosten te betalen die de schuldeiser heeft moeten maken, mag de schuldeiser het aanbod weigeren. Zonder deze regel zou de schuldenaar op het laatste moment kunnen aanschuiven en de schuldeiser met de rekening laten zitten.

Wat het aanbod moet omvatten

Het aanbod moet compleet zijn: de prestatie zelf plus wat er inmiddels bij is gekomen.

• De prestatie. Het werk wordt afgemaakt, de zaak wordt geleverd, het bedrag wordt overgemaakt.
• De schadevergoeding. De wet spreekt van de schadevergoeding die 'inmiddels tevens verschuldigd' is geworden. Bij een geldschuld is dat in elk geval de rente over de periode van verzuim. Bij andere prestaties gaat het om de schade die de schuldeiser door de tekortkoming tot dan toe heeft geleden, zoals kosten van tijdelijke vervanging.

- De kosten. Redelijke kosten die de schuldeiser heeft gemaakt om nakoming te krijgen of zijn schade vast te stellen.

Weigeren mag, moeten hoeft niet

Het artikel geeft een bevoegdheid, geen plicht. De schuldeiser mag het onvolledige aanbod ook aanvaarden en de rest afzonderlijk vorderen; de prestatie is dan in elk geval binnen. Weigert u, dan blijft het verzuim doorlopen en blijven uw bevoegdheden overeind.

Een volledig aanbod

De bevoegdheid om te weigeren bestaat alleen zolang het aanbod onvolledig is. Biedt de schuldenaar de prestatie, de inmiddels verschuldigde schadevergoeding én de kosten aan, dan valt de grond voor weigering weg. Wat precies tot de verschuldigde schadevergoeding en kosten behoort, volgt uit de gewone regels over schadevergoeding. Artikel 6:96 BW noemt bijvoorbeeld redelijke kosten ter vaststelling van schade en aansprakelijkheid en redelijke kosten ter verkrijging van voldoening buiten rechte als vergoedbare vermogensschade.

Een voorbeeld

Een installateur die twee maanden te laat is, meldt zich en wil de cv-ketel alsnog aansluiten. De eigenaar heeft in de tussentijd elektrische kachels gehuurd en een adviseur ingeschakeld. Biedt de installateur alleen het aansluiten aan, dan mag de eigenaar dat weigeren totdat de installateur ook de huur van de kachels en de kosten van de adviseur voor zijn rekening neemt. Neemt de eigenaar het aanbod toch aan, dan houdt hij zijn vordering voor die posten gewoon.

In de praktijk

Reageer op een laat aanbod altijd schriftelijk en zet erin wat er volgens u nog bij moet, met bedragen en bonnen. Zo maakt u duidelijk dat u niet zomaar afwijst maar een compleet aanbod verlangt. Bedenk daarbij dat de schuldenaar u ook kan dwingen tot een keuze: op grond van artikel 6:88 BW mag hij u een redelijke termijn stellen om te laten weten welke bevoegdheid u wilt uitoefenen. Blijft u dan stil, dan verliest u een deel van uw mogelijkheden.